اسناد لانه جاسوسی آمریکا - دانشجویان مسلمان پیرو خط امام - الصفحة ٦٢٠ - متن مذاکرات مجلس شورای ملی در رابطه با لایحه کاپیتولاسیون (جلسه ١٠٤)
امور خارجه و تیمسار سپهبد شکیبی معاون وزارت جنگ، لایحه شماره ٣٤٢٢ ٤/٥/٤٣ ارسالی از
مجلس سنا راجع به اجازه استفاده مستشاران نظامی آمریکا در ایران از مصونیتها و معافیتهای قرارداد
وین را مورد رسیدگی قرارداد و عینا تصویب نمود. این گزارش آن را به مجلس شورای ملی تقدیم
می دارد.
ماده واحده با توجه به لایحه شماره ١٨/٢٢٩١/٢١٥٧ ٢٥/١١/١٣٤٢ دولت و ضمائم آن،
که در تاریخ ٢١/١١/٤٢ به مجلس سنا تقدیم شده، به دولت اجازه داده می شود که رئیس و اعضای
هیئتهای مستشاری نظامی ایالات متحده را در ایران که به موجب موافقتنامه های مربوطه در استخدام
دولت شاهنشاهی می باشند، از مصونیتها و معافیتهایی که شامل کارمندان اداری فنی موصوف در بند
(و) ماده اول قرار داد وین که در تاریخ هیجدهم آوریل ١٩٦١ مطابق بیست و نهم فروردین ماه ١٣٤٠
به امضاء رسیده است، می باشد، برخوردار نماید.
مخبر کمیسیون امور خارجه فتح اللّه مافی
نایب رئیس این لایحه یک فوریتش در جلسه چهارم مرداد تصویب شده است، بنابراین فعلاً
شور نهایی است (سرتیپ پور بنده اخطار دارم) (صادق احمدی بنده هم اخطار دارم) آقای سرتیپ
پور بفرمایید.
سرتیپ پور طبق ماده ١٣٧، اخطار بنده راجع به منافی بودن لوایح و طرحها با قوانین کشور
است. اخطار راجع به نظامنامه داخلی مجلس مقدم بر اظهارات دیگر است و مذاکرات را در موضوع
اصلی متوقف می سازد، ما نمایندگان ایران هستیم، در مجلس ایران مجاز هستیم قانون بگذرانیم، ولی
مجاز نیستیم که از کادر قانون اساسی خارج شویم. (صحیح است احسنت) جناب نخست وزیر در
نطقی که امروز فرمودند تأکید فرمودند که باید ما کارهایمان اصولی باشد و اساسی. قانون اساسی در
مملکت مامبنای عزت ما است (احسنت) و اگر خدای ناکرده یکی از ارکانش صدمه ببیند، ای بسا
سایر رکنها دچار صدمه بشود. در قانون اساسی حقی برای ملت ایران قائل شده اند که بنده آن حق را
در اینجا عرض می کنم. اصل ٧١ مرجع تظلمات اهالی مملکت در دیوان عدالت عظمی است
(احسنت صحیح است) در جای دیگر قید می کند، اصل ١١ متمم قانون اساسی، هیچ کس را نمی توان
از محکمه ای که باید درباره او حکم بکند، منصرف کرد. (احسنت) اصل دیگر اصل ٥٠ فرمانروایی
کل قشون بری و بحری با شخص پادشاه است. (احسنت) لایحه ای که عرضه شده به مجلس، مزاحم
این سه اصل قانون اساسی است. (صحیح است) دلیلش این است که اگر بنا باشد یکی از مستشاران
احیانا به یکی از ایرانیان تصادم کند، مرجع تظلم آن دیوان عدالت است و اگر ما این لایحه را تصویب
کنیم به آن ایرانی فهمانده ایم که مرجع تظلم دیوان عدالت عظمی نیست، کجا است؟ هر جایی باشد،
نمی تواند بر وفق قانون اساسی باشد. هر چیزی که قانون اساسی را نفی کند مطرود است. (صحیح
است) قسمت دیگر اینکه قدرت فرمانروایی بری و بحری ایران تفکیک پذیر نیست. (احسنت) نمی توان
عده ای را تحت تعلیمات و احکام و فرمانروایی ایران قرار داد و عده ای را، مجلس منتزع بکند. حق
ندارد. (صحیح است احسنت) اگر بنا باشد ما تا این حد سهل انگاری بنماییم، ای بسا بسیاری از
موارد و اصول اساسی قانون که با عزت ایران، پرچم ایران، حاکمیت ایران مرتبط است، متزلزل
می شود. قلمرو قضائی ایران محدوده ای است در بین مرزهای ما، آن چنان که قلمرو قضائی ملتهای