«کتب اربعه» از مهم‌ترین منابع حدیثی فقهی شیعه به شمار می‌آید که در طول تاریخ، جایگاهی محوری در فعالیت‌های علمای حدیث داشته است. بسیاری از علما به شرح، حاشیه‌نویسی و تعلیقه‌زنی بر کتب اربعه پرداخته‌اند. جایگاه نخست در این باره، به فقهای اخباری اختصاص دارد.[٤٦٧] در درجه دوم، فلاسفه[٤٦٨] و بعد از آنان نیز اصولیین[٤٦٩] حضور داشته‌اند. از میان شروحی که بر کتب اربعه نگاشته شده است، کتاب روضه المتقین فی شرح اخبار الائمة المعصومین:[٤٧٠] اهمیت بالایی دارد. وجه اهمیت آن در سه مورد خلاصه می‌گردد:

١. جامعیت آن: علامه محمدتقی مجلسی; در این کتاب درباره تمام موضوعات فقه الحدیث، شرح مشیخه، بررسی سندها، تخریج احادیث و... بحث کرده و می‌توان آن را جامعِ تمام مباحثی دانست که در شرح کتاب حدیثی به آن نیاز است.

٢. در بر داشتن تمام ابواب کتاب: بعضی شروح، حواشی و یا تعلیقه‌های نگاشته‌شده، منحصر به بعضی ابواب کتاب حدیثی است[٤٧١]، در حالی که این کتاب از ابتدا تا انتهای کتاب من لایحضره الفقیه را شرح داده است.

٣. درجه علمی کتاب: این کتاب در حدود سنّ شصت‌سالگی و در اواخر عمر وی نگاشته شده[٤٧٢] که این نشا‌ن‌گرِ میزان علمی کتاب است، زیرا می‌توان آن را حاصل عمر علمی وی دانست.

او در مقدمه کتاب، انگیزه خود را از گردآوری این مجموعه، به جای نهادن اثری می‌داند که باعث زنده ماندن یاد و اسباب آمرزش در آخرت برای وی باشد.[٤٧٣]

١. این گروه از فقها، تألیفات فراوانی در این باره نگاشته‌اند: الوافی (فیض کاشانی)، مرآة العقول (محمدباقر مجلسی)، ملاذ الاخیار فی فهم تهذیب الاخبار (محمدباقر مجلسی)، لوامع صاحبقرانی (محمدتقی مجلسی)، الحاشیة علی الاصول الکافی (استرآبادی) و... .

[٤٦٨]. شرح اصول کافی (ملاصدرا) و الرواشح السماویة (میرداماد).

[٤٦٩]. الحاشیة علی الکافی (محمدحسین اصفهانی).

[٤٧٠]. شایان ذکر است، عنوانی که روی جلد درج شده عبارت است از: «روضة المتقین فی شرح من لایحضره الفقیه»، در حالی که مؤلف در مقدمه نام آن را «روضة المتقین فی شرح أخبار الأئمة‌ المعصومین:» گذاشته است.

[٤٧١]. مانند: الحاشیة علی اصول الکافی (استرآبادی)، شرح اصول کافی (صدرا)، شرح کافی، الاصول و الروضه (الملاصالح مازندرانی)، شرح فروع کافی (مولی محمدهادی بن محمد صالح مازندرانی) و... .

[٤٧٢]. روضة المتقین، ج۱، ص۲.

[٤٧٣]. همان، ج۱، ص۲ و ۳.