حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١١٨ - آسیبِ بسندگی به لغتنامهها در فهم حدیث


آنها به کار می‌رود.

تفسیر نمونه در ترجمه «بکر» در داستان گاو بنی‌اسرائیل، آورده است:

إِنَّه یقُولُ إِنَّها بَقَرَةٌ لا فارِضٌ وَلا بِکرٌ عَوانٌ بَینَ ذلِک.[٤٠٥]

خداوند می‌فرماید: ماده گاوی که نه پیر و از کار افتاده، و نه بکر و جوان، بلکه میان این دو باشد.[٤٠٦]

ترجمه درست سه حدیث نخست به ترتیب چنین است:

_ با بانوان جوان ازدواج کنید؛ زیرا آنان دهانشان خوشبوتر، سینه‌هایشان شیرافشان‌تر، اخلاقشان نیکوتر، و رَحِم‌هایشان بازتر است. آیا نمی‌دانید که در روز رستاخیر، به [بسیاری‌] شما بر دیگر امّت‌ها می‌بالم؟ حتّی به جنین سقط شده؟

_ جابر بن عبد اللّه به پیامبر٦: من تازه دامادم. فرمود: با جوان ازدواج کرده‌ای یا با سالمند؟ گفتم: سالمند. فرمود: پس چرا جوان نگرفتی که با هم به ملاعبه بپردازید؟

_ جابر: پیامبر٦ فرمود: ای جابر! آیا ازدواج کردی؟ گفتم: آری. فرمود: جوان است یا سالمند؟ گفتم: سالمند. فرمود: چرا بانوی جوان نگرفتی، که با یکدیگر ملاعبه و بگو بخند کنید؟ گفتم: پدرم مُرد، در حالی که هفت یا نُه دختر بر جای گذاشت و من خوش نداشتم که یکی چون آنان، بر جمعشان بیفزایم. پس با زنی ازدواج کردم که سرپرستی آنان را به عهده بگیرد. پیامبر٦ فرمود: آفرین بر تو!

٢. چانه‌زنی در معامله

به استناد برخی ترجمه‌های نادرست احادیث، چانه زدن و درخواست کم کردن قیمت، از مستحبات به‌شمار رفته است. برای همین است که برخی، در هرحال چانه‌زنی را وظیفه خود می‌دانند حتی اگر بدانند فروشنده، کالا را به قیمت مناسب می‌دهد. در مواقعی نه تنها چانه‌زنی مناسب نیست بلکه خلاف اخلاق است. چانه زدن با فروشنده‌ای که به دلیل مشکلاتِ پیش‌آمده، ناچار به فروش کالا به کمتر از قیمت روز است، کاری پسندیده به شمار نمی‌آید. به نمونه‌های زیر توجه کنید:

امام علی٧:

ماکِس عَن دِرهَمَیک؛ فَإِنَّ المَغبونَ لا مَحمودٌ ولا مَأجورٌ.[٤٠٧]


[٤٠٥]. بقره، آیه ٦٨.

[٤٠٦]. تفسیر نمونه، ج١، ص٣٠٠.

[٤٠٧]. ربیع الأبرار، ج ٤، ص ١٣٩.