حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ١٥٤

داده است (مانند بحث متعه) که میان خاصه و عامه اختلاف نظر شدید و مهمی
وجود دارد. اهمیت کار وی در این است که برای تضعیف نظریات آن‌ها تا حد امکان از روایات خودشان استفاده کرده است. این امر در بحث متعه و یا اثبات ولایت ائمه: ظاهر است.[٥٥٢]

علاوه بر این، گاهی روایاتی را که از یک راوی و درباره یک موضوع به صورت متناقض نقل شده است، جمع‌آوری کرده تا از این طریق، جعلی بودن آن را به اثبات برساند.[٥٥٣]

هم‌چنین گاهی روایات دالّ بر مطلبی که مخالف ضروریات دین است را از معتبرترین منابع آن‌ها نقل می‌کند تا اعتبار آن کتاب را از بین ببرد.[٥٥٤]

از دیگر امتیازات این کار این است که این منابع در غالب موارد، از معتبرترین و مهم‌ترین کتاب‌های روایی اهل سنت، مانند: صحیح بخاری، صحیح مسلم، سنن أبی‌داود، سنن نسائی، سنن ترمذی، مسند احمد و... هستند.

٥. شرح مشیخه

شیخ صدوق ; در الفقیه، برخورد زیبایی با اسناد روایات کرده است. وی برای جلوگیری از طولانی ‌شدن متن کتاب، اسناد روایات را معلّق بر مشیخه کرده و آن را در آخر کتاب آورده است. شارح، این شیوه مصنف را تحسین کرده و آن را ابتکار وی می‌داند، به گونه‌ای که هیچ یک از علمای اهل سنت و شیعه تا پیش از وی، از این سبک استفاده نکرده است.[٥٥٥]

یکی از فعالیت‌های مهم شارح در روضه المتقین، شرح حال راویان و اسناد کتاب در مشیخه مصنف است. نکته‌ای که باید بدان توجه داشت این است که با توجه به گرایش ایشان به اخباری‌گری و صحیح دانستن تمامی روایات کتاب الفقیه، با چه انگیزه‌ای به شرح دادن مشیخه پرداخته است؟ شارح در مقدمه شرح مشیخه، پس از بیان ادله و شواهد بر صحت روایات کتاب، پاسخ این سؤال را داده است.[٥٥٦] ایشان فایده این کار را در


[٥٥٢]. همان، ج۵، ص۴۶۸؛ ج۸، ص۴۵۴ـ۴۶۳.

[٥٥٣]. همان، ج‌٨، ص٤٥٧.

[٥٥٤]. همان، ص۴۶۲.

[٥٥٥]. همان، ج۱۴، ص۱۰.

[٥٥٦]. همان، ص۱۲.