کلبرگ در این مقاله نیز ادعا کرده است نقل احادیث صحابه توسط شیعیان ناشی از تقیه است، در حالی ‌که نمونه یا دلیلی برای این ادعا ذکر نمی‌کند. حتی اگر بتوان نمونه‌ای را برای این موضوع ذکر کرد، رفتار اشخاصی چون شیخ صدوق در نقل وسیع روایات از طرق اهل سنت در آثار خود، دیدگاه شخصیت‌های برجسته‌ای همچون شیخ طوسی در ارتباط با جواز بهره‌گیری از احادیث اهل سنت و ذکر ضوابط آن نزد شیعه[٣٩١] وجود راویان متعدد اهل سنت در نقل روایت از امامان شیعه و موثق نامیدن روایات این دسته و تفکیک آن از روایات ضعیف[٣٩٢] همه نشان از آن دارد که شیعه اصالتاً نقل روایت از معصومان: توسط اهل سنت و به‌ طور خاص صحابه را مردود نمی‌داند.[٣٩٣]

ب. سایر آرای مورد نقد

علاوه بر موارد مزبور، برخی از سایر دیدگاه‌های ارائه‌شده در این مقاله نیز محل مناقشه است که مورد اشاره قرار می‌گیرد.

١. خلط بین حجیت ذاتی قول صحابه و وثاقت ایشان

به نظر می‌رسد بین عدم حجیت ذاتی قول صحابه و عدم وثاقت ایشان در نقل حدیث از پیامبر اکرم٦ خلط شده باشد. کلبرگ پس از بیان آن‌که شیعیان معتقدند «صحابه نمی‌توانند ناقل قابل ‌اعتمادی برای کلام پیامبر باشند»، استدلال‌هایی از قبیل عدم اتصاف صحابه به ویژگی‌های امامان از منظر شیعه، و استدلال شیعیان بر ضعف خلیفه دوم در پاسخ‌گویی به سؤالات، نقل می‌کند. این موارد، دلایل مناسبی است که قول صحابه را رأسا حجت ندانسته و این مقام را مختص به اهل‌بیت: بدانیم. ولی این مسئله منافاتی با وثاقت بخشی از صحابه برای نقل کلمات پیامبر اکرم٦ ندارد؛ هرچند از نظر عقیده و عمل در موضوع خلافت بلافصل امیرالمؤمنین٧ دچار لغزش شده باشند.

در حدیث شیعه هیچ‌گاه روایتی به دلیل اشتمال سند آن بر صحابه‌ای که معتقد به

[٣٩١]. العُدة فی أصول الفقه، ص١٤٩.

[٣٩٢]. البدایة فی علم الدرایة، ص٢٣.

[٣٩٣]. ‌برای مشاهده دیدگاه‌های بیشتری در ارتباط با نقل از اهل سنت ر.ک: «بررسی نقش روات مشترک در اخبار منتقله (مطالعه ی موردی؛ جعابی از مشایخ صدوق)»، مجله حدیث‌پژوهی، ش٦، صص٢٠٧–٢٣٨؛ «کارکردهای نقل روایات اهل سنت در منابع شیعی با تکیه بر روایات تفسیری»، مجله علوم حدیث ، ش١٣، صص١١١–١٥٢.