توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٥ - دلالت و اقسام آن
مشترك است بين جرم و شعاع و مجموع ايندو.
حال وقتى اين لفظ بر مجموع جرم و شعاع اطلاق شود و دلالتش بر آن مطابقه بوده و بر جرم بتنهائى تضمّن و بر شعاع التزام باشد و بر دو دلالت اخير يعنى تضمّن و التزام صادق است كه دلالت مطابقه يعنى دلالت لفظ بر تمام موضوعله ميباشند زيرا بحسب فرض لفظ [شمس] براى هركدام از جزء و لازم عليحده وضع شده.
و نيز وقتى لفظ مزبور بر جرم يا شعاع اطلاق شود دلالتش مطابقه بوده و در عين حال بر آن صادق است بگوئيم دلالت لفظ بر جزء موضوعله يا لازمه آن مىباشد زيرا فرض نموديم لفظ [شمس] براى مجموع جرم و شعاع وضع شده بنابراين بحسب فرض وضع جرم جزء و شعاع خارج لازم به حساب مىآيند.
با توجّه بآنچه گفتيم تعريفى كه براى هركدام از دلالات سهگانه ذكر شد به ديگرى نقض مىگردد.
جواب
قيد حيثيّت در تعريف امورى كه باعتبار اضافات مختلف مىشوند مأخوذ مىباشد حتّى بايد گفت:
دلالت مطابقه عبارتست از دلالت بر تمام موضوعله از حيث اينكه تمام موضوعله مىباشد.
و تضمّن عبارتست از دلالت بر جزء موضوعله از حيث اينكه جزء موضوعله مىباشد.
و التزام عبارتست از دلالت بر لازم موضوعله از حيث اينكه لازم موضوعله ميباشد.