توضيح المباني في شرح مختصر المعاني - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٧٦ - اركان تشبيه

مى‌باشد).

قوله: يصدر عنها: يعنى يصدر بسببها.

قوله: و الوجه فى تشبيه المحسوس بالمعقول: اين عبارت اشاره است به جواب از اشكال و انتقادى كه باين شرح طرح گرديده:

از كلام مصنّف استفاده ميشود كه تشبيه امر محسوس به معقول جايز است درحاليكه اين تشبيه ممنوع مى‌باشد زيرا محسوس از معقول اقوى است لذا مشبه به و اصل قرار دادن امر اضعف براى چيزى كه از آن قوى‌تر است جايز نيست.

قوله: و الّا فالمحسوس الخ: كلمه [الّا] يعنى و الّا يكن الطّريق ما ذكر.

قوله: لان العلوم العقليّة: يعنى لانّ المعلومات العقليّة.

قوله: و منتهية اليها: در تقرير منتهى شدن عقليّات به امور حسّى گفته‌اند:

امور نظرى عقلى بكمك برهان و دليل به امور ضروريّه‌اى كه از حواس استفاده ميشوند برمى‌گردند.

قوله: فتشبيهه بالمعقول: ضمير مجرورى در [تشبيهه‌] به محسوس راجع است.

قوله: و ذلك لا يجوز: مشاراليه [ذلك‌] جعل الفرع اصلا و الاصل فرعا مى‌باشد.