حماسه حسینی 3 - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٠٨
« و طاعته و دخیلة أمره » " [١] .
بیعت فقط در مورد حاکم و سلطان است . پیمان رفاقت دو رفیق را بیعت
نمیگویند یعنی در بیعت تسلیم یک طرف برای یک طرف است . ( رجوع شود
به کشاف و مجمع البیان ) .
در قرآن ذکر بیعت آمده است : « لقد رضی الله عن المؤمنین اذ
یبایعونک تحت الشجرش . . . ٠ اذا جاءک المؤمنات یبایعنک علی ان لا
یشرکن بالله و لا یسرقن و لا یزنین و لا یقتلن اولادهن ».
پیغمبر ( ص ) برای علی ( ع ) در غدیر خم بیعت گرفت . در " لیلة
العقبة " اهل مدینه با پیغمبر بیعت کردند . در سقیفه از مردم بیعت
گرفتند و همین بیعت کار را تمام کرد و مردم پس از توجه نیز بیعت خود
را نقض نکردند . علی علیه السلام در زمان خلافت از مردم بیعت گرفت .
زبیر که بعد پشیمان شد گفت : بیعت من ظاهری بود . در نهج البلاغة خطبه ٨
میفرماید : « یزعم انه قد بایع بیده و لم یبایع بقلبه فقد أقر بالبیعة و
ادعی الولیجة فلیأت علیها بامر یعرف و الا فلیدخل فیما خرج منه » [٢] .
امام در اینجا روی اصول قضایی علیه زبیر استدلال
[١] [ ترجمه : بیعت عبارت است از عقد بستن و معاهده نمودن بر آن ( اسلام ) . گویی هر کدام از طرفین دارائی خود را به دیگری میفروشد و خالص نفس و طاعت و امور داخلی و باطنی خود را به او واگذار میکند ] . [٢] [ ترجمه : وی چنین پندارد که با دست خود بیعت نموده ولی دلش با آن هماهنگ نبوده . به بیعت خود مقر است و ادعا دارد که در باطن موافقت نداشته است . لذا باید بر این ادعا دلیل روشنی آورد و گرنه در بیعتی که از آن بیرون رفته داخل گردد ] .