طرف ورق را مطالعه کرده‌ایم ، از آن نظر مطالعه کرده‌ایم که داستان جنائی‌ است . اکنون می‌خواهیم صفحه دیگر را مطالعه کنیم . گفتیم که بعضی‌ها نظیر " محمد مسعود " مدعی هستند که روش مسیحیان بر روش ما ترجیح دارد که‌ شهادت و فداکاری مسیح را جشن می‌گیرند ولی ما [ شهادت حسین ( ع ) را ] عزا می‌گیریم ، آنها شهادت را موفقیت و ما شکست می‌دانیم . اینها اشتباه‌ می‌کنند ، نمی‌دانند که مسیحیت که جشن می‌گیرد اولا از نظر شخصی مسئله را مورد مطالعه قرار می‌دهد و اسلام از نظر اجتماع . از نظر شخصی ما هم موفقیت می‌دانیم . و به علاوه آنها از آن نظر جشن‌ می‌گیرند که شهادت را فدای گناهان می‌دانند . جشن می‌گیرند که عیسی کشته شد و با کشته شدن او از زیر بار سنگین گناه درآمدیم ، و مسلمان واقعی‌ نمی‌تواند چنین فکری داشته باشد . اکنون می‌خواهیم ببینیم چگونه شخصیت حسین ( ع ) یک شخصیت حماسی است‌ ، و چگونه کلماتش حماسه است ، و چگونه حادثه کربلا یک حادثه حماسی است‌ ؟ اول باید عرض کنیم که این حادثه که عرض می‌کنم در آن تحمل است ، صلابت است ، غیرت است ، دفاع از ایده و مسلک و فداکاری است ، شهادت‌ است ، و با سایر حماسه‌ها فرق [ دارد . ] این یک حماسه مقدس و یک‌ حماسه مطلق است . م طلق است یعنی به خاطر یک قوم و یک ملت بخصوص‌ نیست ، برای انسانیت است ، بالاتر در راه خدا است ، یعنی در راه‌ هماهنگی با