درسنامه فهم حديث - مسعودی، عبدالهادی - الصفحة ١٩٥
درس پانزدهم : موانع فهم مقصود
اهداف درس
هدف از ارائه مطالب اين درس آن است كه فراگيرنده: از برخي موانع عمده فهم مقصود اصلي حديث آگاهي يابد؛ با برخي تلاشها براي زدودن موانع فهم مقصود آشنا شود.
تتبّع ناقص
پيششرط هر تحقيق موفّق و نتيجه بخش، آن است که پژوهنده بتواند همه مواد خام و منابع پژوهش را بيابد و آنها را در يک طبقه بندي درست و همگون، در کنار هم بچيند. بر اساس آنچه در مبحث خانواده حديث و نيز راهها و ابزارهاي فهم مفردات حديث گذشت، ما ناگزير از تتبّع کامل به منظور رسيدن به حکم دقيق و مقصود حقيقي حديث صادر شده از امام و گوينده سخن هستيم. به عبارت ديگر، همه گفته او و نيز همه سخنان ديگر او و ديگر امامان را مي بايد گرد آورد تا حکم يک موضوع روشن شود. اين سخن بدين معناست که نمي توان با ديدن و يافتن تنها چند حديث و در کنار هم نهادن آنها، به سهولت نتيجه گرفت و آن را به امامان معصوم منسوب دانست. اين آفت، که گاه زاييده کسالتها و کمبود سرمايه گذاري پژوهشگر است و گاه نتيجه کمبود امکانات و ابزارهاي لازم براي پژوهش، نتايج ناگواري در