درسنامه فهم حديث
 
١٣ ص
١٤ ص
١٥ ص
١٦ ص
١٧ ص
١٨ ص
١٩ ص
٢٠ ص
٢١ ص
٢٢ ص
٢٣ ص
٢٤ ص
٢٥ ص
٢٦ ص
٢٧ ص
٢٨ ص
٢٩ ص
٣٠ ص
٣١ ص
٣٢ ص
٣٣ ص
٣٤ ص
٣٥ ص
٣٦ ص
٣٧ ص
٣٨ ص
٣٩ ص
٤٠ ص
٤١ ص
٤٢ ص
٤٣ ص
٤٤ ص
٤٥ ص
٤٦ ص
٤٧ ص
٤٨ ص
٤٩ ص
٥٠ ص
٥١ ص
٥٢ ص
٥٣ ص
٥٤ ص
٥٥ ص
٥٦ ص
٥٧ ص
٥٨ ص
٥٩ ص
٦٠ ص
٦١ ص
٦٢ ص
٦٣ ص
٦٤ ص
٦٥ ص
٦٦ ص
٦٧ ص
٦٨ ص
٦٩ ص
٧٠ ص
٧١ ص
٧٢ ص
٧٣ ص
٧٤ ص
٧٥ ص
٧٦ ص
٧٧ ص
٧٨ ص
٧٩ ص
٨٠ ص
٨١ ص
٨٢ ص
٨٣ ص
٨٤ ص
٨٥ ص
٨٦ ص
٨٧ ص
٨٨ ص
٨٩ ص
٩٠ ص
٩١ ص
٩٢ ص
٩٣ ص
٩٤ ص
٩٥ ص
٩٦ ص
٩٧ ص
٩٨ ص
٩٩ ص
١٠٠ ص
١٠١ ص
١٠٢ ص
١٠٣ ص
١٠٤ ص
١٠٥ ص
١٠٦ ص
١٠٧ ص
١٠٨ ص
١٠٩ ص
١١٠ ص
١١١ ص
١١٢ ص
١١٣ ص
١١٤ ص
١١٥ ص
١١٦ ص
١١٧ ص
١١٨ ص
١١٩ ص
١٢٠ ص
١٢١ ص
١٢٢ ص
١٢٣ ص
١٢٤ ص
١٢٥ ص
١٢٦ ص
١٢٧ ص
١٢٨ ص
١٢٩ ص
١٣٠ ص
١٣١ ص
١٣٢ ص
١٣٣ ص
١٣٤ ص
١٣٥ ص
١٣٦ ص
١٣٧ ص
١٣٨ ص
١٣٩ ص
١٤٠ ص
١٤١ ص
١٤٢ ص
١٤٣ ص
١٤٤ ص
١٤٥ ص
١٤٦ ص
١٤٧ ص
١٤٨ ص
١٤٩ ص
١٥٠ ص
١٥١ ص
١٥٢ ص
١٥٣ ص
١٥٤ ص
١٥٥ ص
١٥٦ ص
١٥٧ ص
١٥٨ ص
١٥٩ ص
١٦٠ ص
١٦١ ص
١٦٢ ص
١٦٣ ص
١٦٤ ص
١٦٥ ص
١٦٦ ص
١٦٧ ص
١٦٨ ص
١٦٩ ص
١٧٠ ص
١٧١ ص
١٧٢ ص
١٧٣ ص
١٧٤ ص
١٧٥ ص
١٧٦ ص
١٧٧ ص
١٧٨ ص
١٧٩ ص
١٨٠ ص
١٨١ ص
١٨٢ ص
١٨٣ ص
١٨٤ ص
١٨٥ ص
١٨٦ ص
١٨٧ ص
١٨٨ ص
١٨٩ ص
١٩٠ ص
١٩١ ص
١٩٢ ص
١٩٣ ص
١٩٤ ص
١٩٥ ص
١٩٦ ص
١٩٧ ص
١٩٨ ص
١٩٩ ص
٢٠٠ ص
٢٠١ ص
٢٠٢ ص
٢٠٣ ص
٢٠٤ ص
٢٠٥ ص
٢٠٦ ص
٢٠٧ ص
٢٠٨ ص
٢٠٩ ص
٢١٠ ص
٢١١ ص
٢١٢ ص
٢١٣ ص
٢١٤ ص
٢١٥ ص
٢١٦ ص
٢١٧ ص
٢١٨ ص
٢١٩ ص
٢٢٠ ص
٢٢١ ص
٢٢٢ ص
٢٢٣ ص
٢٢٤ ص
٢٢٥ ص
٢٢٦ ص
٢٢٧ ص
٢٢٨ ص
٢٢٩ ص
٢٣٠ ص
٢٣١ ص
٢٣٢ ص

درسنامه فهم حديث - مسعودی، عبدالهادی - الصفحة ١١٨

در بهشت جاودان‌اند؛ بهشتي که به پرهيزگاران وعده داده شده است.

نمونه دوم:

در روايتي آمده است: قيلَ لِعَلِي عليه السلام: لَوْ غَيرْتَ شَيبَکَ يا أميرَالمُؤمِنينَ، فَقالَ: «اَلْخِضابُ زينَه وَ نَحْنَ قَوْمٌ في مُصيبَه.» [١] به علي عليه السلام گفته شد: اي اميرمؤمنان، کاش ريش سفيدت را رنگ مي کردي. فرمود: «خضاب کردن زينت است و ما قومي مصيبت‌زده‌ايم.» اگر به اين روايت بسنده کنيم و نتوانيم در ديگر نقلها، فضا و تاريخ صدور آن را بکاويم، بايد مانند سيد رضي در شرح حديث بگوييم که چون علي عليه السلام در مصيبت وفات پيامبر بوده، محاسن خود را رنگ نکرده است، با آنکه ميان وفات پيامبر تا زمان پيري امام علي عليه السلام نزديک به سه دهه فاصله است. اما در اينجا نيز نقل سبب صدور راهگشاست. نقل فاضل آبي در نثر الدرّ چنين است: اِنْصَرَفَ عَلي مِنْ صِفّينَ فَکَأنَّهُ رأسُهُ وَ لِحْيتُهُ قُطْنَه. فَقيلَ لَهُ: يا اَميرَالمُؤمِنينَ، لَوْ غَيرْتَ. فَقالَ: «إنَّ الخِضابَ زينَه وَ نَحْنُ قَوْمٌ مَحْزونونَ.» [٢] علي عليه السلام از صفّين بازگشت، در حالي که سر و صورتش مانند پنبه [سفيد] بود. به او گفته شد: اي اميرمؤمنان، کاش موهايت را رنگ مي کردي. فرمود: «خضاب کردن، گونه‌اي زينت است و ما قومي مصيبت زده‌ايم.» يعني امام در عزاي از دست دادن تعداد بسياري از دوستان و ياران بزرگش در پيکار خونين صفّين، از هرگونه زينتي دوري مي کند. امام در برابر پرسش از امر به خضاب و مفهوم غَيرُوا الشَّيبَ در حديث پيامبر، پاسخ ديگري دارد و آن را ناظر و مختص به وضعيت صدر اسلام و اندک بودن رزمندگان مسلمان دانسته است. [٣] از اين رو لازم نيست در روزگار قدرت و فراواني مسلمانان، لشکريان پيرمرد


[١] . نهج البلاغه، حکمت ٤٧٣.[٢] . نثر الدرّ، ج ١، ص ٣٠٧.[٣] . نهج البلاغه، حکمت ١٧.