اگر دو روز روزه (قضا) دارد، بايد ميان آنها يک روز افطار کند و اگر پنج روز روزه بدارد، بايد چند روز ميان آنها فاصله بيندازد و در هر حال، نمي تواند بيش از هشت روز متوالي روزه قضا بگيرد و اگر هشت يا ده روز روزه قضا دارد، روزي را ميان آنها افطار کند. شيخ طوسي با توجه به روايات متعددي که پي در پي بودن روزه هاي قضا را نه تنها جايز، بلکه راجح و افضل مي دانند، اين روايت را اين‌گونه تفسير کرده است که منظور، جواز فاصله انداختن ميان روزه هاي قضاست و امر امام در اينجا دلالت بر وجوب ندارد، بلکه اباحه و جواز را براي مکلّف به دنبال دارد. [١]

سه. حمل بر حال ضرورت

از ديگر موارد تأثير حديث معارض، حمل امر و جواز بر حال ضرورت است. روايت يونس بن يعقوب از امام صادق عليه السلام شاهد خوبي براي اختصاص امر به حال ضرورت است: حَضَرَتِ الصَّلاه الْمَکْتوبَه وَ أنَا فِي الْکَعْبَه، أفَاُصَلّي فيها؟ قالَ: «صَلِّ.» [٢] وقت نماز واجب در مي‌رسد و من در کعبه هستم، آيا در آن نماز بخوانم؟ فرمود: آري، بخوان. شيخ طوسي در اينجا، با توجه به روايات منع‌کننده از نماز گزاردن در داخل کعبه [٣] مي گويد: «مضمون حديث يونس بن يعقوب، يعني نماز گزاردن در داخل کعبه را، بايد مختص حال ضرورت دانست و مضمون احاديث ديگر را براي حال اختيار». [٤]

[١] . همان؛ المبسوط، ج ١، ص ٢٨٦.[٢] . الاستبصار، ج ١، ص ٢٩٨، ح ١١٠٣.[٣] . همان، ح ١١٠٢.[٤] . همان، ص ٢٩٩.