او از سوى خداوند است- با توسعه سازگار نيست.
مسئله قضا و قدر، از مسائل پيچيده و مهم كلام و عقايد دينى است كه تبيين و بررسى مشروح آن مجال ديگرى مى‌طلبد. «١» آنچه در اينجا مى‌توان گفت، اين است كه قضا و قدر در تفكر اسلام ناب و مكتب اهل بيت (ع) هرگز جاى اراده و اختيار انسان را نمى‌گيرد. بشر مختار و آزاد آفريده شده و خداوند به او عقل و اراده داده است و او را مسئول سرنوشت خويش و پاسخگوى عملكرد خود دانسته است و او مى‌تواند با انتخاب و اراده خويش مسير پيشرفت و سعادت و يا مسير قهقرايى و گمراهى را بپيمايد.
آرى، اگر انسان‌ها و ملت‌ها داراى سرنوشت تغييرناپذير بودند، «٢» چنين سرنوشت و يا قضا و قدرى با توسعه و پيشرفت در تضاد بود؛ اما به تصريح آيات و روايات، خداوند سرنوشت انسان‌ها را به خودشان سپرده است تا آنها نخواهند خداوند سرنوشت آنها را تغيير نمى‌دهد و رقم نمى‌زند. «٣» اگر چنين نبود، تكليف دنيوى، حسابرسى و كيفر و پاداش اخروى معنا نداشت.
پس قضا و قدر به اين معنا هرگز با توسعه ناسازگار نيست.
پرسش‌ ١. آيا الگوهاى وارداتى توسعه اجرا پذيرند؟ چرا؟
٢. يك تعريف از تعاريف توسعه مورد پسند خود را بنويسيد و دليل برترى آن را بيان كنيد.
٣. علت اينكه توسعه غربى به حذف دين، معنويت و اخلاق از اجتماع منجر شد چيست؟
٤. دو نمونه از شباهتهاى واژه عمران را با توسعه مدل جديد بيان كنيد.
٥. چهار نشانه توسعه در منابع اسلامى را نام ببريد.
٦. راز برخورد دو گانه اسلام و قرآن با دنيا چيست؟ بيان كنيد.
٧. آيا اعتقاد به قضا و قدر با توسعه پرورى اسلام سازگار است؟ چرا؟