دموكراتيك بودن دم مى‌زنند و دموكراسى حقيقى را در خود مجسّم مى‌يابند. اين واقعيت كه از مدل‌هاى مختلفى نظر سوسيال- دموكراسى، ليبرال- دموكراسى، دموكراسى صنعتى، دموكراسى تكثّرگرا سخن به ميان مى‌آيد، نشان‌دهنده عدم وجود تلقّى بسيط و يكسان و واحد از دموكراسى است.

دموكراسى معنايى سيّال دارد. در بيش‌تر نقاط دنيا، دموكراسى با تفاوت‌هاى فراوانى تحقّق يافته و با ايدئولوژى‌هاى سياسى مختلفى همساز و همراه شده است. اين امر نشان مى‌دهد كه دموكراسى، مضمون واحد و مورد توافق همگان ندارد و با پيچيدگى‌ها و تحوّلات اجتماعى جوامع مختلف، سيماى مختلفى به خود گرفته است. امروزه به علّت اين‌كه دموكراسى از بار معنايى مثبتى برخوردار است، بسيارى از رژيم‌هاى سياسى خود را دموكراتيك مى‌نامند، حتّى اگر نقش مردم‌سالارى واقعى در حكومت آن‌ها اندك باشد.

تفاسير متنوّع از دموكراسى، مانعى از دسته‌بندى نگرش‌هاى موجود در باب دموكراسى نيست، در يك تقسيم‌بندى كلّلى، دو نگرش اصلى به دموكراسى وجود دارد: نگاه ارزشى و روشى. نگاه ارزشى به دموكراسى بر آن است كه انتخاب اكثريت، همواره به معناى انتخاب خير جامعه و برگزيدن گزينه حق است. در مواردى كه به آراى عمومى مراجعه مى‌شود با اين روش حق از باطل تميز داده مى‌شود. بنابراين، دموكراسى مى‌تواند راه‌حل مناسبى براى چگونه زيستن اجتماعى تلقّى شود و سعادت جامعه در گرو انتخاب اكثريت است.

دموكراسى كلاسيك، كه همان نگاه قرن هجدهمى به دموكراسى است. بر اين نگرش به دموكراسى استوار بود و هم‌اكنون نيز گروهى از همين زاويه به دموكراسى مى‌نگرند و رأى ديده ارزشى مى‌نگرند و حقّانيت و درستى را در آن جست‌وجو مى‌كنند. ريشه و منشأ چنين نگرشى استدلال زير است:

روشن است كه هر فرد در زندگى شخصى خويش به دنبال منفعت و خير فردى خود است و در هر انتخاب و تصميمى در عرصه‌هاى مختلف زندگى خويش به دنبال بهترين و درست‌ترين گزينه‌ها است. به تعبير ديگر، مردم در حيات فردى خويش سودانگار هستند و