وقت است که کشاورزان را به تعجب وا میدارد، یعنی متخصصین فن کشاورزی وقتی نگاه میکنند تعجب میکنند. همین حالت است حالت استقلال و رشد وتعالی که چشم دشمن را کور میکند و دشمن به خشم در میآید. کفار وقتی اینها را میبینند به خشم در میآیند.

این مثل، مثل چیست؟ خودش فرموده است: آنان که با این پیغمبر هستند، در مقابل دشمن، قوی و محکم ولی نسبت به خودشان مهربان و نرم میباشند: اشِدّاءُ عَلَی الْکفّارِ رُحَماءُ بَینَهُمْ تَریهُمْ رُکعاً سُجَّداً در مقابل دشمن نیرومند و باصلابتاند و نسبت به خودشان مهربان؛ اهل عبادت و پرستش میباشند، آنها را در رکوع و سجود میبینی.

این مطلب را توجه داشته باشید که عبادت و پرستش از اسلام جداشدنی نیست.

بعضی از افراد که با تعلیمات اجتماعی اسلام آشنا شدهاند، این آشنایی سبب شده است که عبادات را تحقیر کنند. ولی خیر، اینها از یکدیگر تفکیک پذیر نیست، عملًا هم تفکیک پذیر نیست؛ یعنی این دستورات و عبادات خاصیت خودش را نمیدهد مگر اینکه تعلیمات اجتماعی به آن ضمیمه شده باشد، تعلیمات اجتماعی هم خاصیت خودش را نمیدهد مگر اینکه عبادتها به آن ضمیمه شده باشد.

یبْتَغونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَ رِضْواناً از خدا زیاده میخواهند، به آنچه که دارند قانع نیستند. افزونتر میخواهند اما نه آنطور افزون خواهی که مادی مسلکها و ماده پرستها دارند که فقط دنبال پول و مادیات میباشند. اینها در عین افزون طلبی، رضای خدا را میخواهند. در راه حق و حقیقت، افزون طلب میباشند. سیماهُمْ فی وُجوهِهِمْ مِنْ اثَرِ السُّجود مسلمانی در چهره آنها پیداست، آثار عبادت در گونه آنها نمایان است. یعنی چه؟ مقصود این نیست که چون زیاد سجده کردهاند فقط پیشانیشان پینه بسته است. عبادت خاصیتش این است که در قیافه انسان اثر میگذارد. یک رابطه عظیمی میان روح و جسم انسان هست. افکار و عقاید و اخلاق و ملکات انسان در قیافه او اثر میگذارد. قیافه یک انسان نمازخوان با یک انسان تارک الصلوة یکی نیست.

این چه مثلی است که خدا برای مسلمانان صدر اول زده است؟ مثل رشد است، مثل تکامل است، مثل این است که رو به تکامل و پیشرفت میروند. اول مثل این هستند که به صورت یک برگ نازک از زمین روییده میشوند. بعد به صورت یک