روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٨٧ - روزشمار جنگ شنبه ٢٣ مهر ١٣٦٢ ٨ محرم ١٤٠٤ ١٥ اکتبر ١٩٨٣
زیاد، عراق و برخی از دوستانش ازجمله فرانسه، عامل این واکنش زودرس بیمه کنندگان بوده اند.» به نوشته لیبراسیون، با افزایش حق بیمه، ایران قیمت نفت خام خود را کاهش می دهد تا مشتریان را از دست ندهد و درنتیجه «از منابع قابل توجه مالی محروم می شود. عراق و متحدینش به منظور مذاکره [با ایران] دقیقاً روی تضعیف مالی ایران حساب می کنند.»[١]
١
کارشناسان امور غرب آسیا در مرکز مطالعات بین المللی و راهبردی در واشنگتن آخرین تحولات جنگ ایران و عراق را با محوریت مسئله نفت و توانایی ایران در عملی ساختن تهدید خود مبنی بر بستن تنگه هرمز مورد بحث قرار دادند.
به گزارش رادیو امریکا، هنری شولر یکی از مدیران سابق شرکت های نفتی درباره اهمیت نفت خلیج فارس در اقتصاد جهان گفت: بیش از نیمی از نفتی که در سال ١٩٨١ در تجارت جهانی مورد دادوستد قرار گرفت از خلیج فارس تأمین شد و احتمال نمی رود در سال ١٩٨٢ از این میزان کاسته شده باشد. هر اندازه که تقاضا برای نفت بیشتر شود این نسبت نیز بیشتر خواهد شد. عراق از ذخائر نفتی قابل توجهی برخوردار است، اما به سبب جنگ نمی تواند نفت خود را ازطریق خلیج فارس صادر کند. خط لوله ای که بخشی از نفت صادراتی عراق را ازطریق سوریه به بنادر دریای مدیترانه منتقل می کرد از آوریل سال گذشته و درپی اتحاد تهران و دمشق قطع شده است. عراق درحال حاضر فقط به وسیله خط لوله ای که از خاک ترکیه می گذرد قادر است مقدار کمی نفت صادر کند.
فردریک اکسل کارد کارشناس مرکز مطالعات بین المللی و راهبردی نیز با اشاره به سه میلیون و پانصدهزار بشکه نفتی که عراق روزانه پیش از جنگ صادر می کرد یادآور شد: صادرات نفت عراق اکنون به ششصد تا هفتصد هزار بشکه در روز محدود شده و به همین نسبت نیز از درآمد نفت آن کاسته شده است. باآنکه عراق درپی کاهش درآمد نفت سیاست صرفه جویی های اقتصادی را در پیش گرفت که به سیاست "سفت کردن کمربندها" شهرت دارد، اما احتمال اینکه عراق به سبب دشواری های اقتصادی برای پایان بخشیدن به جنگ به شرایط ایران تن در دهد بسیار ناچیز است. ایران نیز باوجود تلفات سنگین انسانی که گفته می شود به حدود پانصدهزار نفر می رسد حاضر نیست از امید خود برای سرنگون ساختن صدام حسین رئیس جمهوری عراق، دست بردارد و به جنگ پایان دهد.
یوسف ابراهیم خبرنگار روزنامه وال استریت ژورنال نیز با بدبینی آینده جنگ را چنین پیش بینی کرد: این طولانی ترین جنگ در تاریخ نوین غرب آسیا است و فکر می کنم تا زمانی که رهبری در ایران دچار تغییر و تحول نشود جنگ هم پایان نخواهد گرفت. منظور من از تغییر در رهبری فقط پایان حیات آیت الله خمینی نیست. یوسف ابراهیم همچنین با بیان اینکه ایران
[١] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢١٠، ٢٤/٧/١٣٦٢، ص١٧، پاریس - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٢٣/٧/١٣٦٢، به نقل از روزنامه لیبراسیون.