روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٤٩٩ - روزشمار جنگ پنجشنبه ١٢ آبان ١٣٦٢ ٢٧ محرم ١٤٠٤ ٣ نوامبر ١٩٨٣
بانه، ارتفاعات اطراف روستای سبدلو در شمال شرقی این شهر و روستای چیان در شرق سقز فروریختند که تلفات جانی نداشت و فقط خسارت اندکی به چند منزل مسکونی وارد آورد.[١]
جنگنده های عراقی برای بار دوم حدود ساعت ١١ در آسمان منطقه ظاهر شدند. این بار یک فروند از آنها که از نوع سوخوی٢٠ بود مورد تعقیب جنگنده های نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران قرار گرفت و در یک نبرد هوایی در منطقه عملیاتی سرنگون شد. خلبان این هواپیما به نام طلال جمیل که درجه سرگردی داشت و فرمانده یک اسکادران هوایی بود به اسارت درآمد[٢]
ستاد کل نیروهای مسلح عراق در اطلاعیه نظامی شماره ١٢٦٨ خود ضمن اعتراف به سقوط این هواپیما و اسارت خلبان آن اعلام کرد که ایران مسئول حفظ جان خلبان هواپیمای ساقط شده است.[٣]
در همین حال، در خرمشهر نیز اصابت گلوله توپخانه عراقی به مناطق پل نو، دیری فارم، گمرک، راه آهن و همچنین مناطق شلمچه و پاسگاه زید خساراتی به بار آورد و علاوه برآن ١١ تن نیز زخمی شدند.[٤]
١
به دنبال بمباران شیمیایی چند روستا از توابع بانه و سردشت به وسیله هواپیماهای عراقی، امروز خبرگزاری جمهوری اسلامی ضمن اعلام آخرین وضعیت آسیب دیدگان به نقل از پزشکان، گزارشی را درباره نوع مواد شیمیایی به کاررفته در این بمب ها و آسیب های واردشده و همچنین نوع درمان آنها منتشر کرده که بخش هایی از آن به این شرح است: گروهی از مردم بی گناه روستاهای توابع شهر های بانه و سردشت که براثر بمباران وحشیانه رژیم عراق به وسیله بمب های شیمیایی مجروح شده اند، به بیمارستان های مراغه، سینای تبریز و لقمان الدوله تهران منتقل شدند. از ٢٢ مجروحی که در بیمارستان تبریز بستری شده اند تاکنون ٨ تن به شهادت رسیده اند. نکته ای که بسیار اهمیت دارد این است که از این عده ٢ تن در روزهای اول جان خود را از دست دادند و ٦ تن دیگر روز دهم آبان ماه یعنی حدود ٧ روز بعد از حادثه در فاصله چند ساعت درگذشته اند.
دکتر شهرآرا رئیس بیمارستان سینای تبریز، مواد شیمیایی به کاررفته در این بمب ها را ترکیبی از آرسنیک و نیتروژن موستارد موسوم به گاز خردل خواند و اضافه کرد این بمب ها به بلیستر فرمینگ یا بمب های تاول زا معروف اند.
گازهای متصاعدشده از این بمب ها با هرجایی از بدن برخورد کنند تاول های بسیار شدید و آبدار تولید می کنند. بیشترین ناراحتی را در چشم ایجاد کرده و کسانی که در معرض این بمب ها قرار داشته باشند بدون استثنا دچار این عارضه می شوند. یادآور می شود تاکنون چند تن از مجروحان بمباران های شیمیایی بینایی خود را از دست دادند.
وی افزود: براثر استنشاق گازهای شیمیایی احتمالاً تاول های شدیدی در ریه مجروحان نیز به وجود آمده است که تاکنون باعث شهادت چند تن از آنان شده است، اغلب مصدومان نیز از
[١] سند شماره ٣٥٩١٧٧ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از قرارگاه عملیاتی شمال غرب ژاجا (رکن٣) به فرماندهی ژاجا (رکن٣ - مرکز فرماندهی)، ١٣/٨/١٣٦٢؛ و- سند شماره ٦٨٧٩١ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از اداره اطلاعات شاجا به دفتر اطلاعات و تحقیقات نخست وزیری، ١٣/٨/١٣٦٢.
[٢] روزنامه جمهوری اسلامی، ١٤/٨/١٣٦٢، ص٢؛ و- سند شماره ١٠٤٤٣٥ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش نوبه ای عملیاتی سپاه، شماره ١١، ١٩/٨/١٣٦٢؛ و- سند شماره ٢٨٢٢٩٧ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: ١٢/٨/١٣٦٢.
[٣] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢٢٩٠، ١٣/٨/١٣٦٢، به نقل از رادیو صوت الجماهیر، ص١.
[٤] سند شماره ٢٨٩١٢٤ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: از فرمانداری خرمشهر به دفتر سیاسی - انتظامی، ١٢/٨/١٣٦٢.