روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٧٧٣ - روزشمار جنگ شنبه ٢٨ آبان ١٣٦٢ ١٣ صفر ١٤٠٤ ١٩ نوامبر ١٩٨٣

که از روزهای نخستین جنگ تحمیلی در تمامی مناطق حضور داشته اند به درمان این بیماران پرداخته و آنها سلامت خود را بازیافته و به ادامه نبرد پرداخته اند.

دکتر محیط درباره آثار روانی جنگ بر روی خانواده شهدا و مهاجران و مجروحان نیز گفت: «این قسم از بیماری ها اگرچه ناشی از جنگ هستند، ولی تفاوتی اصولی درزمینه بروز بیماری با بیماری های رزمندگان درحال جنگ دارند. این گونه بیماری ها به علت عوارضی جنبی به وجود می آید که در تقسیم بندی روان پزشکی استرس گفته می شود. استرس ناشی از، ازدست دادن عزیزان و به وجود آمدن خلاءهای گوناگون روحی و... .» وی ضمن اشاره به همکاری انجام گرفته با بنیاد شهید دراین مورد افزود: «درمجموع نتایجی که به آنها رسیدیم تفاوتی چندان با بررسی های انجام شده درمورد رزمندگان نداشت زیرا آنها که عوارض جنبی این جنگ تحمیلی ازجمله ضررهای اقتصادی - جانی و آواره شدن از خانه و کاشانه دامنگیرشان شده است هم باتوجه به وجود یک عقیده پاک و سالم اسلامی عوارض روانی در میانشان دیده نشده است.»

دبیر جامعه انجمن روان پزشکی ایران در پایان نتیجه گرفت: «باوجودی که به دلایل سیاسی نتایج بررسی های بیماری های روانی ناشی از جنگ در سایر کشورها انتشار نیافته است تا بتوان مقایسه آماری دقیقی دراین مورد انجام داد، ولی دلایل و اسنادی که ازنظر علمی در دست است، این واقعیت را مسلم می کند که ضایعات روانی ناشی از جنگ در جنگ تحمیلی عراق با ایران به علت وجود ویژگی خاصی بسیار ناچیز و کم است و اگر هم بیماری ای وجود داشته باشد درمان آن امکان پذیر [بوده] و مواجه با مشکلی نیست.»[١]

١

امروز مقامات لیبی، امارات عربی متحده، کویت و آرژانتین به اعلام موضع درباره حل وفصل جنگ ایران و عراق پرداختند. سرهنگ معمر قذافی رهبر لیبی، در بیانیه ای با تأکید بر لزوم پایان دادن به جنگ ایران و عراق افزود: «دو کشور بایستی سلاح های خود را علیه دشمنان صلیبی اسلام به کار اندازند.» قذافی«در این بیانیه که آن را مستقیماً برای خبرگزاری فرانسه ارسال داشته ضمن دعوت ملت عرب به جنگ مقدس علیه دولت های غربی گفته است وظیفه ملت عرب و ملت های اسلامی و در رأس آنها ایران است که خود را آماده برای این جنگ مقدس نمایند.»[٢] شیخ خلیفه بن زائد ولیعهد امارات نیز خواستار تجدید کوشش های میانجیگرانه به منظور یافتن یک راه حل صلح آمیز برای خاتمه جنگ ایران و عراق شد. وی افزود: «این کوشش ها باید ازجانب کشورهای اسلامی، کشورهای غیرمتعهد و دولت های جهان سوم که روابط حسنه با ایران و عراق دارند، حمایت شود.»[٣]در همین حال و باوجود اعلام پایبندی ایران به مفاد قطعنامه اخیر شورای امنیت سازمان ملل درمورد خودداری از حمله به اهداف غیرنظامی، رادیو ابوظبی در گزارشی گفت: شیخ سعد عبدالله ولیعهد و نخست وزیر

[١] روزنامه جمهوری اسلامی، ٢٩/٨/١٣٦٢، ص١٠.

[٢] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢٤٥، ٢٩/٨/١٣٦٢، ص٢، تهران - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ٢٨/٨/١٣٦٢.

[٣] همان، ص٣، ابوظبی - خبرگزاری امارات متحده عربی، ٢٨/٨/١٣٦٢.