روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٣٣٣ - روزشمار جنگ چهارشنبه ٤ آبان ١٣٦٢ ١٩ محرم ١٤٠٤ ٢٦ اکتبر ١٩٨٣
دراین حال، لشکر١٤ امام حسین(ع) که قرار بود در سمت چپ این یگان برای تصرف ارتفاع سنگ معدن و الحاق با لشکر٤١ ثارالله(ع) وارد عمل شود، نتوانست مأموریت خود را اجرا کند. ماجرا از این قرار بود که نیروهای عمل کننده این لشکر پس از صرف شام از عقبه لشکر به سمت منطقه هدف درحال حرکت بودند، اما اغلب آنها به علت مسمومیت غذایی دچار دل پیچه و اسهال و استفراغ شدند. فرماندهی نیز به ناچار آنان را به عقب برگرداند و چون فرصتی برای آماده ساختن یگان های دیگر نبود، عملیات این یگان منتفی شد.
حادثه دیگری که مانع از اجرای عملیات لشکر١٤ امام حسین(ع) شد شهادت تعدادی از نیروهای واحد تخریب و اطلاعات این لشکر بود که نقش مهمی در اجرای عملیات داشتند. ٧ تن از افراد شناسایی و تخریب این یگان ساعاتی قبل از حرکت نیروها برای بازکردن معبر جدید و کنترل آخرین شناسایی ها به منطقه رفته بودند، اما براثر انفجار چندین مین اغلب این افراد ازجمله ٢ تن از بهترین نیروهای اطلاعات - عملیات این لشکر به شهادت رسیدند.[١]
١
به دنبال اخبار انتشاریافته در روزهای قبل درخصوص اقدام عراق به تخریب شهر پنجوین و باتوجه به اینکه فرماندهان ارتش عراق تداوم عملیات ایران را محتمل می دانستند و از طرفی به دنبال اقدامات نیروهای خودی در شمال رودخانه قزلجه (احداث خاکریز و...) درخصوص محاصره شدن نیروهای مستقر در پنجوین از سه جهت، احساس خطر می کردند، فرماندهی سپاه یکم عراق، که پدافند این منطقه جزء مأموریت آن بود، به فرماند هان یگان های مستقر در منطقه دستور داد تا شهر پنجوین را تخریب کنند. به دنبال این دستور شهر به سرعت تخلیه شد و ٦ گردان مهندسی ارتش عراق از ساعت ١١:٣٠ شروع به تخریب بخش های عمده ای از شهر پنجوین کردند و تمامی علائم و نشانه هایی که هویت شهر را مشخص می کرد از بین بردند. این اقدام ارتش عراق تا ساعت ١٧ به طول انجامید. هم زمان با تخریب و تخلیه نیروهای دشمن از شهر پنجوین، نیروهای خودی با دید بانی دقیق و اجرای آتش علیه واحدهای مهندسی و رزمی عراق، خسارت های سنگینی را به آنها وارد کردند.
براساس اخبار رسیده از شنود نیروهای خودی، فرماندهی ارتش عراق در منطقه پس از تخریب و تخلیه شهر، به توپخانه های عراقی دستور داد تا درصورت مشاهده هرگونه تحرکی در هر نقطه از شهر، آتش سنگینی را علیه آن موضع اجرا کنند. درپی این اقدام، ارتش عراق نیروهای پیاده و زرهی خود را به ارتفاع کانی مانگا منتقل و محور پنجوین - کانی مانگا را تقویت کرد.[٢]
[١] سند شماره ١٣٣/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: عملیات والفجر٤، گزارش راوی لشکر١٤ امام حسین(ع)، اصغر معرفت جو، صص٥٧ و ٥٨.
[٢] سند شماره ١٠٨٩٨٩ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: قرارگاه حمزه سیدالشهدا(ع)، ٤/٨/١٣٦٢؛ و- سند شماره ١٣١/گ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: عملیات والفجر٤، گزارش راوی قرارگاه خاتم الانبیا(ص) داود رنجبر، صص ٨٨ و ٨٩.