عناوین الاحکام؛ ترجمه وشرح متن لمعه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ٥٧ - سكوت و حكم آن

ترجمه:

فرع‌

بر قاضى حرام است كه شاهد را در « تعتعه » قرار دهد.

و مقصود از آن در اين جا آن است كه قاضى در اثناء شهادت شهود داخل شده و كلماتى را القاء نمايد.

و مى‌توان گفت ممكن است منظور از آن اين باشد كه:

به دنبال كلام شاهد كلامى بيفزايد يا وى را در اقامه شهادت ترغيب نموده و يا در صورتى كه شاهد در شهادت دادن متوقف و شاك باشد وى را بى‌ميل و بى‌رغبت كرده و بدين وسيله مانع از شهادتش گردد.

فرع‌

قاضى نبايد كسى را كه مى‌خواهد به امرى اقرار كند متوقّف ساخته و وى را از تصميم بر آن باز دارد مگر در حقّ اللّه تعالى بدليل قضيّه ماعز بن مالك كه نزد پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و اله اقرار نمود.

سكوت و حكم آن‌

و امّا اگر منكر سكوت نمود، در صورتى كه سكوتش بجهت آفتى باشد همچون عارضه كرى يا لالى حاكم براى اينكه به جواب منكر دست يابد به طريقى متوصّل شود تا كه آن را احراز نمايد.

و اگر سكوتش از روى عناد و سرسختى باشد او را حبس كند تا مبادرت به جواب نمايد يا حاكم بهمين مقدار اكتفا كرده و پس از عرضه جواب بر او وى را ناكل قرار داده و بر عليهش حكم كند.