عناوین الاحکام؛ ترجمه وشرح متن لمعه - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٧٥ - ظهور ثمره

ترجمه:

مسائله فقهى مسئله اوّل‌

اگر بعد از اينكه حيوان را فروختند و قبل از اينكه بقبض مشترى دهند عيبى در آن حادث شد مشترى مخيّر است بين ردّكردن معامله و يا گرفتن ارش‌ [١] .

و همچنين است اگر عيب بعد از قبض و در زمان خيار حادث شود.

قابل توجّه است كه حكم مذكور در حيوان عينا در غير آن نيز جارى است يعنى اگر در غير حيوان نيز عيبى پيش از قبض يا بعد از آن و در زمان خيار مختص بمشترى يا خيار مشترك بين او و بايع حادث شود بايع ضامن است.

مسئله دوّم‌

اگر بعد از قبض و در زمان خيار حيوان از ناحيه غير مشترى به حيوان عيبى وارد شد وى مى‌تواند از اصل خيار (خيار حيوان) استفاده نموده و معامله را ردّ نمايد.

و اقرب آن است كه مى‌تواند باستناد عيب نيز معامله را ردّ كند.

ظهور ثمره‌

و ثمره ثبوت اين خيار (خيار عيب) در آن جائى ظاهر مى‌شود كه مشترى خيار اصلى يا شرط را ساقط كرده باشد چه آنكه در چنين موردى اگر به ثبوت خيار عيب قائل باشيم مشترى باستناد عيب مى‌تواند معامله را ردّ كند و در غير اينصورت حق ردّ برايش ثابت نيست.

[١] ارش عبارت است از تفاوت بين قيمت صحيح و معيوب.