فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٦٦٦ - اِلتزام
عاريه، به ترتيب، ملكيّت عين، منفعت و انتفاع براى ملتزم له ثابت مىشود.
٢. لزوم تحويل دادن:در عقودى مانند بيع و اجاره، ملتزم بايد كالا و مال اجارهاى را به خريدار و مستأجر تحويل دهد؛ چنانكه اين دو نيز بايد بهاى كالا و مال اجارهاى را به فروشنده و موجر تحويل دهند. همچنين ملتزم، در امانات، مانند وديعه و عاريه بايد مال امانتى را تحويل دهد.
٣. منع از تصرف:در برخى التزامات، نمىتوان در مورد التزام تصرف كرد، مانند رهن كه تصرف راهن در مال رهنى جايز نيست(--> رهن).
٤. ضمان:فروشنده نسبت به كالاى فروخته شده، و خريدار نسبت به بهاى مشخص شده كالا قبل از تحويل آن، ضامناند(٥)(--> بيع).
وفا به التزام:وفا كردن به التزاماتى كه از عقود لازم، مانند بيع، اجاره، ضمان و كفالت و شرط ضمن آنها و نيز ايقاعاتى همچون نذر، عهد و قسم نشأت مىگيرد، واجب است؛ امّا چنين وجوبى درالتزامات ناشى از عقود جايز، مانند وكالت، عاريه و مضاربه وجود ندارد، زيرا با فسخ عقد مىتوان موضوع التزام را برداشت. گاه وفا كردن به التزام حرام است، مانند نذر معصيت يا قسم بر فعل حرام و يا شرايط باطل و حرام در ضمن عقد لازم.
تحكيم التزامات:نوشتن، شاهد گرفتن، رهن،(٦)ضمان(-->ضمان)و كفالت( --> كفالت)راههاى استوار كردن التزامات براى جلوگيرى از انكار يا تضييع حقوق ملتزم له در شريعت مقدّس هستند.
انتقال التزام:انتقال التزام بهپرداخت دين از ذمّهاى به ذمّه ديگر، با عقد ضمان يا حواله(--> حواله)صورت مىگيرد.
اثبات التزام:درصورت انكار ملتزم، ملتزم له (صاحب حق) بايد حق خود را اثبات كند. براى اثبات اين حق، راههاى متعدّدى همچون اقرار(--> اقرار)، شهادت(--> شهادت)و قسم(--> قسم)وجوددارد(--> اثبات).