فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٦٠١ - اَعجَمى
حج، نكاح، اقرار و كفّارات سخن رفته است.
اسلام عجمى:عجمى اگر بتواند شهادتين(--> شهادتين)را به زبان عربى اظهار كند و به معناى آن التفات داشته باشد و يا كسى از مسلمانان اقرار او به زبان عجمى را بفهمد، حكم به اسلام او مىشود وگرنه اشارهاى كه فهماننده اقرار به شهادتين باشد كفايت مىكند.(١)
نماز عجمى:اگر عجمى نتواند تكبيرةالاحرام را به عربى ـ هرچند به شكل غلط ـ تلفّظ كند و امكان ياد گرفتن آن را نيز نداشته باشد تا وقت نماز تنگ شود، گفتن ترجمه آن كفايت مىكند.(٢)
در حمد نيز اگر بتواند حتّى قسمتى از آن را به عربى بخواند، خواندن ترجمه آن جايز نيست، ولى اگر نتواند، واجب است يا حمد را به عربى ياد بگيرد و يا به كسى كه عربى مىخواند اقتدا كند و يا از كسى كه به عربى براى او مىخواند تبعيت كند و با او بخواند.(٣)و اگر اين نيز ممكن نباشد و نتواند بخشى از حمد يا به جاى آن، قسمت ديگرى از قرآن را بخواند، به قول مشهور بايد به اندازه قرائت حمد، ذكر «سبحان اللّه» ، «الحمد للّه» ، «اللّه اكبر» يا «لااله الاّ اللّه» بگويد.(٤)
قرائت سوره در نماز ـ بنابر وجوب آن ـ بر شخصى كه توانايى عربى خواندن آن را ندارد واجب نيست.(٥)خواندن ذكرهاى واجب نماز، مانند ذكر ركوع و سجود به غير عربى صحيح نيست. بنابر اين، بر عجمى واجب است اذكار واجب را به عربى ياد بگيرد. در جواز خواندن قنوت به غير عربى اختلاف است.(٦)
امامت عجمى:امامت غير عرب در صورتى كه عربى بداند جايز است؛ ليكن اگر فصيح نباشد امامت او كراهت دارد.(٧)در كفايت ايراد خطبه نماز جمعه به غير عربى اختلافاست(٨)( -->نمازجمعه).
حج عجمى:تلبيه(--> تلبيه)در احرام حج به غير عربى با امكان تلفّظ آن به عربى صحيح نيست؛ ليكن اگر عجمى از گفتن آن به عربى، حتّى با تلقين(-->تلقين)ديگرى يا ياد گرفتن، هرچند به صورت غلط عاجز باشد، در وجوب گفتن ترجمه تلبيه و يا گرفتن نايب و يا وجوب هر دو