قرآن و فرهنگ زمانه - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٨٠ - ١ سفارش يعقوب به فرزندان

١. آيا در قرآن سخنى از چشم زخم وجود دارد؟ حال چه حقيقت داشته باشد يا نه.

٢. آيا چشم زخم، جدا از آن‌چه در قرآن آمده است، تأثيرات منفى دارد؟

چشم زخم در قرآن‌

در پاسخ به پرسش نخست بايد گفت كه در قرآن هيچ سخن يا اشاره‌اى به چشم زخم نيست. [در اين‌جا سه آيه‌اى كه در باب چشم زخم، مورد استناد قرار گرفته است، بررسى مى‌شود.]

١. سفارش يعقوب به فرزندان‌

سفارش يعقوب به فرزندان- كه «از يك در وارد نشويد»- بدان جهت بود كه آنها پس از يك بار ناكامى، دوباره به مصر سفر مى‌كردند. اگر يعقوب از چشم زخم مى‌ترسيد، اين سفارش را در سفر اول، بلكه در همه سفرها و رفت و آمدها، مطرح مى‌كرد و مى‌گفت: هيچ گاه با هم حركت نكنيد. اين سفر و ورودشان بر يوسف نيز خصوصيتى نداشت.

گفته‌اند: علت اين سفارش يعقوب در سفر دوم، آگاهى از چگونگى روبه‌رو شدن و برخورد يوسف با هر يك از برادران و احساس وى هنگام ديدن هر كدام و آگاهى از حالت چهره و چشمان يوسف، هنگام ديدار برادر تنى‌اش (پدر و مادرى) بنيامين بود.[١] شايد يعقوب از همان پاسخ منفى عزيز مصر به برادران، به منظور آوردنِ برادر ديگرشان، فهميده بود كه او، خود يوسف است، از اين رو با اين آزمايش مى‌خواست شخصيت عزيز مصر را بشناسد؛ كه شايد خود يوسف باشد.

اين هدف يعقوب با ورود يك‌باره و گروهى برادران بر عزيز به دست نمى‌آمد.

[١] . بنگريد به: تفسير مراغى، ج ١٣، ص ١٦.