مى‌پوشاندى.» گفت: «از پيامبر خدا صلى الله عليه و آله شنيدم كه فرمود:" برادران شمايند كه خدا آنها را زيردست شما قرار داده است. هركه برادرش زير دستش باشد، بايد از آن‌چه خود مى‌خورد، او را بخوراند و آن‌چه مى‌پوشد، بر او بپوشاند و آن‌چه نمى‌تواند، بر او تكليف نكند و اگر تكليف كرد، خود نيز او را كمك كند."»[١]

ابراهيم بن محمد ثقفى در كتاب الغارات، با سند خود از مختار تمّار (خرمافروش) نقل كرده است:

روزى اميرمؤمنان عليه السلام به بازار قماش رفت و دو جامه خريد؛ يكى به سه درهم و يكى به دو درهم. آن گاه جامه سه درهمى را به قنبر داد. وى گفت: «اى اميرمؤمنان، تو بدان سزاوارترى، كه به منبر مى‌روى و خطبه مى‌خوانى.» فرمود: «اى قنبر، تو جوانى و آرزوهاى جوانى دارى. من از خداى خود شرم دارم كه بر تو برترى جويم؛ زيرا از پيامبر خدا صلى الله عليه و آله شنيدم كه فرمود:" از آن‌چه خود مى‌پوشيد، بديشان بپوشانيد و از آن‌چه مى‌خوريد، ايشان را بخورانيد."»[٢]

يكى از مكارم اخلاق پيامبر صلى الله عليه و آله و سلم غذا خوردن با غلامان بود؛ تا اين فروتنى در برابر غلامان چونان سنتى، از او برجاى ماند و موجب تكريم بردگان گردد.[٣] ايشان دعوت يك غلام را به نان‌جو، اجابت مى‌كرد وهرگز، خود را از او بالاتر نمى‌شمرد.[٤]

در نامه امام اميرمؤمنان به فرزندش حسن عليهما السلام آمده است:

در برابر غلامان، ادب نيكو داشته باش.[٥]

فرزندان پاك او نيز اين‌گونه بودند. امام رضا عليه السلام هرگاه فراغتى مى‌يافت،

[١] . بحار الانوار، ج ٧١، ص ١٤١.

[٢] . همان، ص ١٤٣ و ١٤٤.

[٣] . همان، ص ١٤٠.

[٤] . همان، ج ١٦، ص ١٩٩ و ٢٢٢.

[٥] . همان، ج ٧٤، ص ٢١٦ و ٢٣٣.