علوم و معارف قرآن و حدیث - علوم و معارف قرآن و حدیث - الصفحة ٤٠

صادق٧ فرمود: [براي خريد مايحتاج ضروري زندگي] خريد کنيد، هرچند گران باشد؛ چرا که رزق و روزي انسان با خريد نازل شده [و به دست مي‌آيد؛ يعني به بهانه گراني از خريد ضروريات زندگي خودداري نکنيد؛ بخريد که خدا جبران مي‌کند].

در تهذيب نيز همين روايت با سند مذکور تکرار شده است.[٨٠] در کتاب من لايحضره الفقيه، تنها حديث آمده و ذکري از سند نشده است[٨١] که مي‌رساند صدور اين روايت براي صدوق قطعي بوده است.

همان‌گونه که مشاهده مي‌شود اين حديث اگرچه در قسم احکام شرعي و فروع فقهي آمده، اما دربر دارنده حکم تکليفي و لازم نيست و اگر هم چنين حکمي داشت باز معتبر بود؛ چون به صراحت گفته شده که پيش از غالي شدن او شنيده شده است.

حديث پنجم

حديثي ديگر در «بَابُ مَا يُعْرَفُ بِهِ الْبَيْض» (راه‌هاي شناخت تخم پرندگان حلال‌گوشت‌) روايت سوم باب نقل شده که چنين است:

علي بن إبراهيم‌ عَنْ أَبِيهِ عَنِ ابْنِ أَبِي عُمَيْرٍ عَنْ عُمَرَ بْنِ أُذَيْنَةَ عَنْ زُرَارَةَ عَنْ أَبِي الْخَطَّابِ قَالَ: سَأَلْتُهُ يَعْنِي أَبَا عَبْدِ اللَّهِ٧ عَنْ رَجُلٍ يَدْخُلُ الْأَجَمَةَ فَيَجِدُ فِيهَا بَيْضاً مُخْتَلِفاً لَا يَدْرِي بَيْضُ مَا هُوَ أَ بَيْضُ مَا يُكْرَهُ مِنَ الطَّيْرِ أَوْ يُسْتَحَبُّ. فَقَالَ: إِنَّ فِيهِ عَلَماً لَا يَخْفَى انْظُرْ إِلَى كُلِّ بَيْضَةٍ تَعْرِفُ رَأْسَهَا مِنْ أَسْفَلِهَا فَكُلْ وَ مَا يَسْتَوِي فِي ذَلِكَ فَدَعْهُ‌؛[٨٢]

ابوالخطاب مي‌گويد: از امام صادق٧ درباره شخصي که در بيشه‌زاري وارد مي‌شود و تخم پرنده‌اي مي‌يابد و نمي‌داند از پرنده حلال‌گوشت است يا نه، سؤال کردم. فرمود: اين شناخت، راهي روشن دارد: هر تخمي که سرش از ته‌اش قابل شناسايي است [و دايره نيست] خوردنش مانعي ندارد و هر تخمي که دو طرفش مساوي باشد [نبايد خورده شود و] رهايش کن.

اين روايت در تهذيب نيز نقل شده که ابتداي سند، حسين بن سعيد آمده و بقيه افراد و محتواي حديث تفاوتي نمي‌کند.[٨٣]

در ميان اين روايات، تنها همين يک روايت، دربر دارنده حکم فقهي است و با توجه به

[٨٠]. تهذيب الاحکام، ج٧، ص٤.

[٨١]. من لا يحضره الفقيه، ج٣، ص٢٦٨.

[٨٢]. الکافي، ج٦، ص٢٤٩، ح٣.

[٨٣]. نک: تهذيب الاحکام، ج٩، ص١٥.