آيين كشور دارى از ديدگاه امام على عليه السلام - فاضل لنكرانى، محمد - الصفحة ١١٧ - محدوديت هاى تجارت

بَرِّكَ وَ بَحْرِكَ وَ سَهْلِكَ وَ جَبَلِكَ وَ حَيْثُ لا يَلْتَئِمُ النَّاسُ لِمَوَاضِعِهَا وَ لا يَجْتَرِءُونَ عَلَيْهَا فَإِنَّهُمْ سِلْمٌ لا تُخَافُ بَائِقَتُهُ وَ صُلْحٌ لا تُخْشَى غَائِلَتُهُ وَ تَفَقَّدْ أُمُورَهُمْ بِحَضْرَتِكَ وَ فِي حَوَاشِي بِلادِكَ.

ديگر آن كه درباره [تجّار] و صاحبان صنايع، وصيت مرا بپذير و تو نيز درباره آنان به نيكى سفارش كن! چه آنها كه در شهرها مقيم‌اند و چه آنها كه با كالاهايشان در گردش‌اند و چه كسانى كه نيروى جسمى خود را به كار گرفته‌اند [و داراى هنر مى‌باشند]، زيرا اينها منشأ سود و اساس رونق زندگى هستند و نيازمندى‌هاى مردم را از شهرهاى دور و دراز، از طريق دريا و صحرا و راه‌هاى هموار و كوهستانى و نقاطى كه مردم نمى‌روند و جرأت رفتن ندارند، فراهم مى‌كنند. پس آنان مايه آشتى و محبت و صفاى‌اند و ترس ضرر و خطر درباره آنها نمى‌رود. و جوياى احوال ايشان باش و به كارهاى آنها رسيدگى كن؛ چه آنان كه در حضور تو هستند و چه آنهايى كه در شهرهاى ديگر اقامت دارند.

محدوديت‌هاى تجارت‌

اسلام در عين حال كه تجارت را آزاد مى‌داند و تجّار را مورد تشويق قرار مى‌دهد، براى به دست آوردن سود، محدوديت‌هايى قائل شده و احكام و آداب به خصوص براى تجارت وضع كرده است و با شعار «الْفِقْهُ ثُمَّ المَتْجَر» [١] اعتقاد دارد كه تجّار بايستى قبل از تجارت، آداب داد و ستد

[١]. الكافى، ج ٥، ص ١٥٠.