مرحوم کلینی از سهل، و او از بشر بن بشار نیشابوری نقل می‌کند که گفت:
به امام هادی علیه‌السلام نوشتم: کسانی که با ما [در این دیار] هستند درباره توحید اختلاف دارند، بعضی می‌گویند: او جسم است، و بعضی می‌گویند: او صورت است.
امام هادی علیه‌السلام در پاسخم نوشت: پاک و منزه است آن خدایی که محدود نباشد، و در وصف نگنجد، و چیزی همانندش نباشد که «او را همانند نیست، و او شنوای بیناست».
مرحوم صدوق با سند خود از محمد بن فرج رخجی نقل می‌کند که گفت:
به امام هادی علیه‌السلام نامه نوشتم، و از او درباره گفتار هشام بن حکم که خدا جسم است، و گفتار هشام بن سالم که خدا صورت است پرسیدم.
حضرت علیه‌السلام در پاسخم نوشت: سرگردانی سرگردانان را از خود دور کن، و از شیطان به خدا پناه بر، چنان نیست که آن دو هشام گفته‌اند. [و یا: این گفتار، گفتار آن دو هشام نیست].
و نیز از حمزة بن محمد نقل می‌کند که گفت:
به امام هادی علیه‌السلام نامه نوشتم، و از آن جناب پیرامون جسم بودن و صورت داشتن خدا پرسیدم، در پاسخم نوشت: پاک و منزه است آن خدایی که هیچ چیز همانندش نیست.
و نیز از ابن ابی دلف نقل می‌کند که گفت:
از امام هادی علیه‌السلام درباره توحید پرسیدم، و عرض کردم: من گفتار هشام بن حکم را قبول دارم.
حضرت علیه‌السلام ناراحت شد، و فرمود: شما با گفتار هشام چکار دارید؟! کسی که می‌پندارد خدای متعال جسم است از ما نیست، و ما در دنیا و آخرت از او بیزاریم، ای ابن ابی‌دلف! جسم حادث است، و خدا پدید آورنده، و تجسم بخش آن است.
روی الکلینی:
عن سهل، عن بشر بن بشار النیسابوری [١] قال:
کتبت الی الرجل علیه‌السلام: أن من قبلنا قد اختلفوا فی التوحید، فمنهم من یقول: هو جسم، و منهم من یقول: هو صورة. فکتب الی: سبحان من لا یحد و لا یوصف، و لا یشبهه شی‌ء، و لیس کمثله شی‌ء، و هو السمیع البصیر [٢] .
قال الصدوق: حدثنا علی بن أحمد بن محمد بن عمران الدقاق رحمه الله قال: حدثنا محمد بن یعقوب قال: حدثنا علی بن محمد رفعه، عن محمد بن الفرج الرخجی قال: کتبت الی أبی‌الحسن علیه‌السلام أسأله عما قال هشام بن الحکم فی الجسم، و هشام بن سالم فی الصورة، فکتب علیه‌السلام: دع عنک حیرة الحیران، و استعذ بالله من الشیطان، لیس القول ما قال الهشامان [٣] .
قال أیضا: حدثنا أحمد بن محمد بن یحیی العطار رحمه الله، عن أبیه، عن سهل بن زیاد، عن حمزة بن محمد قال: کتبت الی أبی‌الحسن علیه‌السلام أسأله عن الجسم، و الصورة، فکتب: سبحان من لیس کمثله شی‌ء [٤] و قال أیضا: حدثنا محمد بن موسی بن المتوکل رحمه الله قال: حدثنا علی بن ابراهیم بن هاشم، عن أبیه، عن الصقر بن أبی دلف قال: سألت أباالحسن علی بن محمد بن علی بن موسی الرضا علیهم‌السلام عن التوحید، و قلت له: انی أقول بقول هشام بن الحکم، فغضب علیه‌السلام ثم قال: ما لکم و لقول هشام، انه لیس منا من زعم أن الله عزوجل جسم، و نحن منه برآء فی الدنیا و الآخرة، یا ابن أبی دلف! ان الجسم محدث، والله محدثه و مجسمه [٥] .

[~hr~]پی نوشت ها:
(١) هو عم أبی‌عبدالله الشاذانی من أصحاب الهادی علیه‌السلام، معجم رجال الحدیث: ٣: ٣١٣.
(٢) الکافی ١: ١٠٢ ح ٩ و ٥ و ٨، التوحید: ١٠١ ح ١٣، تفسیر نور الثقلین ٤: ٥٦٠ ح ١٧ و ١٨ و ١٩، بحارالأنوار: ٢٩٤ ح ١٧ و ص ٣٠٣ ح ٣٨ مع اختلاف.
[٣] التوحید: ٩٧ ح ٢، الأمالی للصدوق: ٣٥١ ح ٤٢٤، بحارالأنوار ٣: ٢٨٨ ح ٣.
[٤] التوحید: ١٠٢ ح ١٧ و ١٦ مرسلة و زاد فی آخره: «و لا جسم و لا صورة».
[٥] التوحید: ١٠٤ ح ٢٠، بحارالأنوار: ٣: ٢٩١ ح ١٠ و ٥٧: ٨١ ح ٥٨، باختصار.
منبع: فرهنگ جامع سخنان امام هادی؛ تهیه و تدوین گروه حدیث پژوهشکده باقر العلوم؛ مترجم علی مؤیدی؛ نشر معروف چاپ اول دی ١٣٨٤.