دانش رجال از ديدگاه اهل سنت - جديدى نژاد، محمد رضا - الصفحة ٢٣٢ - ١٢ عبدالرحمان بن مهدى

١١. وكيع بن جرّاح‌

ابوسفيان وكيع بن جرّاح بن مَليح بن عدى رواسى كوفى، به سال ١٢٩ هجرى به دنيا آمد و به سال ١٩٧ هجرى درگذشت.

برخى اصل وى را از يكى از روستاهاى نيشابور و برخى ديگر از سُغْد، از شهرهاى ماوراء النهر در نزديكى سمرقند دانسته‌اند.

وكيع، امام و فقيه و محدّث بزرگ كوفه در زمان خودش بوده و حُسن حفظ وى، زبانزد محدّثان معاصرش بوده است. جلالت و وثاقت وى، مورد اتّفاق علماست؛ امّا با اين حال، شرب نبيذ مى‌كرده است.

به گفته ذهبى، وى با وجود آن كه امام محدّثان بوده، كلامش در احوال رجال، بسيار كم است.[١]

١٢. عبدالرحمان بن مهدى‌

ابو سعيد عبد الرحمان بن مهدى بن حَسّان بن عبد الرحمان بصرى لؤلؤى، به سال ١٣٥ هجرى تولّد يافت و به سال ١٩٨ هجرى در بصره درگذشت. ابن مهدى، ثقه و از محدّثان و فقهاى بزرگ بصره بود كه به احوال رجال و طُرُق روايات نيز بصيرتى تام داشته است و به جرح و تعديل اكثر راويان پرداخته و قول او در اين زمينه، حجّتى كامل به شمار آمده است. احمد بن حنبل، وى را از ديگر همتاى عصرش يحيى بن سعيد قطان، فقيه‌تر دانسته، و نيز به هنگام اختلاف احاديث، وى را معتمدتر از همتاى ديگر عصرش وكيع بن جرّاح دانسته است.

در احوال رجال نيز بين محدّثان و علماى جرح و تعديل مشهور است كه قول‌

[١]. ر. ك: الجرح و التعديل، ج ١، ص ٢١٩- ٢٣١؛ تاريخ بغداد، ج ١٣، ص ٤٧١- ٤٨٥؛ تذكرة الحفّاظ، ج ١، ص ٣٠٦- ٣٠٩( ش ٢٨٤)؛ سير أعلام النبلاء، ج ٩، ص ١٤٠- ١٦٨( ش ٤٨)؛ تهذيب التهذيب، ج ١١، ص ١٢٣- ١٣١( ش ٢١١)؛ طبقات الحفّاظ، ص ١٤٢- ١٤٣( ش ٢٧٢).