دانش رجال از ديدگاه اهل سنت - جديدى نژاد، محمد رضا - الصفحة ٢١٠ - ٥ سنن أبى داوود

آشكار ساخته، از دايره احاديث جايز العمل، خارج مى‌گردند و آن احاديثى كه هم ابو داوود و هم منذرى در مورد آنها سكوت كرده‌اند، بدون ترديد براى احتجاج، صالح‌اند.[١] در اسناد احاديث ضعيفى كه ابو داوود به نقل آنها پرداخته است، ضعف راويان از ناحيه جهالت به هويت و حال، و يا سوء ضبط است. به عبارت ديگر، در اسناد احاديث ضعيف كتاب وى، راويان ضعيفى كه ضعف آنها مانند راويان كذّاب بسيار شديد باشد، ديده نمى‌شود، و نيز راويانى كه محدّثان و علماى جرح و تعديل، بر ترك احاديث آنان اتّفاق و اجماع كرده‌اند.[٢] ابو داوود، هنگامى به نقل احاديث ضعيف در برخى از ابواب كتابش پرداخته است كه در آن، ابواب حديث صحيح و حَسَن، موجود نبوده است و وى به ناچار، تن به نقل اين گونه احاديث داده است؛ زيرا در نزد وى و احمد بن حنبل، حديث ضعيفى كه برخى بدان احتجاج كرده‌اند، بهتر از قياس بوده است.[٣] محمّد ناصر الدين البانى، نويسنده معاصر در كتاب ضعيف سنن أبى داوود، ١١٢٧ حديث از اين كتاب را كه از ديدگاه وى ضعيف يا جعلى و يا منكر بوده‌اند، گِرد آورده است كه البته با تخمين مى‌توان گفت حدود دويست حديث را با استثناى جمله‌اى، صحيح شمرده است؛ يعنى در ذيل حديث گفته است: «صحيح سوى جملة كذا».

در خصوص رجال سنن أبى داوود، تنها كتاب أسماء رجال سنن أبى داوود، توسط ابو على حسين بن محمّد غَسّانى (م ٤٩٨ ق)[٤] تأليف شده است.

[١]. همان جا.

[٢]. فتح المغيث، السخاوى، ج ١، ص ٩٤- ٩٥؛ تدريب الراوى، ج ١، ص ٨٥.

[٣]. فتح المغيث، السخاوى، ج ١، ص ٩٥؛ تدريب الراوى، ج ١، ص ٨٥-/ ٨٦؛ مقدمة ابن الصلاح، ص ٣٦- ٣٧.

[٤]. الرسالة المستطرفة، ص ١٥١.