صحابه در آن، به حسب ملاكاتى چون افضل بودن و سابقه در اسلام و شرافت نسبى و كثرت روايت است.[١] تعداد صحابيانى كه مؤلّف به نقل احاديث آنها در ذيل نامشان پرداخته است، اعم از مرد و زن، ٨٧٦ نفر است.

تمام احاديث اين كتاب، توسط احمد بن حنبل گردآورى و انتخاب نشده‌اند؛ بلكه فرزند وى عبد اللَّه- كه راوىِ مسند بعد از وفات پدر بوده- نيز احاديث زيادى به آن اضافه نموده است. همچنين ابو بكر قطيعى- كه راوىِ مسند از عبد اللَّه بوده- احاديثى را به بخش مسند انصار، اضافه نمود.

ب) بررسى رجالى و اعتبار كتاب: احاديثى را كه در مسند احمد بن حنبل نقل شده‌اند، از جهت سندى مى‌توان به شش دسته تقسيم كرد: ١. صحيح لذاته؛ ٢. صحيح لغيره؛ ٣. حَسَن لذاته؛ ٤. حَسَن لغيره‌[٢]؛ ٥. ضعيفى كه ضعف آن خفيف است؛ ٦. ضعيفى كه ضعف آن شديد است و گمان جعلى بودن آن وجود دارد.[٣]

[١]. البته ايرادهاى فراوانى در ترتيب اين كتاب وجود دارد كه استفاده از آن را مشكل نموده است. از جمله ايرادهاى مزبور آن است كه تعدادى از احاديث مكثّران( عده‌اى از صحابيان كه ناقل احاديث زيادى بوده‌اند)، در غير مسانيدشان درج شده است، و نيز تفريق و پخش احاديث يك صحابى در چندين جاى مسند، و نيز تداخل احاديث رجال به نسا و نيز اختلاط مسانيد قبايل به مسانيد اهل شهرها ... و ايرادهاى ديگرى از همين قبيل، كه منشأ همه آنها اين است كه مؤلّف، قبل از تهذيب و ترتيب كتاب، وفات يافته است.

[٢]. حديث حَسَن لذاته، حديث متّصلى است كه تنها تفاوت راويان آن با راويان حديث صحيح لذاته كم‌بودن ضبط آنان است؛ واگرنه از جهت معروف بودن آنان به صدق و امانت، تفاوتى با راويان حديث صحيح لذاته ندارند، واگر احاديث آنان به واسطه نقل از طرق ديگر تقويت گردد، به درجه احاديث صحيح لغيره ارتقا مى‌يابند؛ و حديث حَسَن لغيره، حديثى است كه از راوىِ ضعيفى كه ضعف وى خفيف است، نقل شده و در اصل، حديث ضعيفى است، ليكن به واسطه شواهد و نقل حديث از طرق بهترى به درجه حسن لغيره، ارتقا يافته است.

[٣]. مسند الإمام احمد بن حنبل، بيروت: مؤسسة الرسالة، ص ٦٤- ٦٦( مقدّمه).