عدل الهى - رکنی لموکی، محمد تقی - الصفحة ٤٧
درس هفتم: قضا و قدر الهى (١): معانى قضا و قدر كلمه «قضا» به معناى حكم و فرمان است و كلمه «قدر» به معناى اندازه و مقدار. «١» اين دو واژه گاهى به صورت مترادف و به معناى سرنوشت نيز به كار مىرود. بيان شد كه سرنوشت انسان، وقتى كه مربوط به خداوند است قضا و قدر الهى ناميده مىشود. منظور از قضاى الهى، اين است كه خداى تعالى پس از فراهم شدن مقدمات و اسباب و شرايط يك پديده، آن را به مرحله نهايى و حتمى مىرساند.
همچنين منظور از تقدير الهى، اين است كه خداى تعالى براى هر پديدهاى اندازه و حدى قرار داده است كه تحت تاثير علل و عوامل تحقق مىيابد. طبق اين تعاريف، مرحله تقدير قبل از مرحله قضاست و داراى مقدمات بعيد و متوسط و قريب مىباشد و با تغيير بعضى از اسباب و شرايط، تغيير مىيابد.
رابطه عدل الهى ب عدل الهى ٥٢ خلاصه درس ص : ٥٢ ا قضا و قدر الهى چنان كه گذشت مسئله قضا و قدر، ارتباط تنگاتنگى با مسئله جبر و اختيار و تبعاً عدل الهى دارد؛ چرا كه چگونگى اعتقاد به قضا و قدر، موضع اشخاص در مقابل جبر واختيار و عدل الهى را مشخص مىكند؛ بدين گونه كه اگر كسى گمان كند همه امور به شكلى مقدر الهى است كه انسان هيچ نقشى در تغيير آن ندارد، اين انديشه مساوى با جبرگرايى وانكار عدل الهى است. از سوى ديگر، اگر كسى گمان كند كه قضا و قدر، فقط وابسته به افعال انسان است و خدا در آن بى تاثير