خلاصه درس‌ جبر در لغت به معناى نفى اختيار و اراده انسان در اعمال و رفتار و در اصطلاح بدان معناست كه خداوند بندگانش را بر آنچه مى‌كنند، مجبور كرده است. اشاعره از جمله جبرگرايان هستند. اعتقاد به جبر يا به طريق جبر محض يا جبر كسب يا جبر فلسفى و يا جبر اجتماعى است. عالمان شيعى به دو شكل اعتقاد به جبر از نوع اول و دوم را باطل مى‌كنند. ابتدا با ابطال براهين و ادعاهاى جبرگرايان و سپس با استناد به دليل عقلى و نقلى.
پرسش‌ ١. اعتقاد به جبر به چه معناست؟
٢. انواع جبر- محض، كسب، فلسفى و اجتماعى- را توضيح دهيد.
٣. دليل اول جبرگرايان- تعلق علم ازلى الهى به افعال بندگان- را توضيح داده، سپس پاسخ آن را بنويسيد.
٤. دليل دوم جبرگرايان،- تعلق اراده ازلى الهى به افعال بندگان- راتوضيح داده، سپس پاسخ آن را بنويسيد.
٥. دليل سوم جبرگرايان- اختلال در توحيد خالقيت- را توضيح داده، سپس پاسخ آن را بنويسيد.
٦. دليل عقل بر ابطال جبر چيست؟
٧. دليل نقل بر ابطال جبر چيست؟