عدل الهى - رکنی لموکی، محمد تقی - الصفحة ٢٩
درس چهارم: براهين عدل الهى اثبات عدل الهى، كه از صفات ثبوتيه است، از سه طريق ممكن است: عقل، فطرت و نقل.
عقل براى اثبات صفت عدل الهى، از طريق براهين عقلى، لازم است مقدمهاى ذكر كنيم: خداى متعال علت هستى بخش جهان و داراى همه كمالات است. تمام صفات پسنديده و نيك براى او اثبات و تمام صفات ناپسند و نقص، از او سلب مىشود. «١» اينك با توجه به آنچه بيان شد براهين ذيل را از نظر مىگذرانيم:
١. كمال الهى: بيان داشتيم كه خداوند داراى همه كمالات است. از اين رو، هر آنچه با كمال الهى ناسازگار است، از ساحت پروردگار دور است؛ از جمله ظلم كه در مقابل عدل است، از ذات خداوند متعال دور است؛ زيرا سرچشمه ظلم يكى از امور ذيل است:
- نيازمندى: فرد ظالم به جاى آنكه با تلاش و كوشش صحيح به مطلوب خود برسد و رفع نياز كند، مىكوشد نيازهاى خود را از طريق غصب حقوق ديگران تامين كند.
- جهل و نادانى: از علل ظلم آن است كه ظالم به قبح عمل خود جهل دارد. در واقع او نمىداند چه كارى ظلم است و چه كارى عدل.
- هواپرستى: گاه عدل الهى ٣٤ خلاصه درس ص : ٣٤ ظلم از خودخواهى و هواپرستى سرچشمه مىگيرد. ظالم از طريق غصب حقوق ديگران، هوا و هوس خويش را اشباع مىكند و به غرور و خودخواهى خويش پاسخ مىدهد.