فقه سیاسی - عمید زنجانی، عباسعلی - الصفحة ١٩٦ - ١ كيفيت نگهدارى اسيران

اندهاى قاچاق مواد مخدر و سرقتهاى مسلحانه يك عمل كاملاً انسانى و منطبق با موازين منطقى و اصول انساندوستى تلقى مى‌گردد.

تفاوت جهاد كه داراى انگيزه‌ها و اهداف الهى و انسانى است با جنگهايى كه در جهت دستيابى به سلطه، استثمار و تجاوز انجام مى‌گيرد از همين اصل ناشى مى‌گردد.

از اين‌رو است كه مى‌توان به ماهيت توجيهات تبهكارانه استكبار امريكا در حملات نظامى به كشورهاى فقير زير پوشش تقسيم غذا و يا جنايات رژيم صهيونيستى در ندادن اجازه بازديد كميته بين‌المللى صليب سرخ از اردوگاه رقتبار ٩٠٠٠ فلسطينى اسير در جنگ [١] ٩٨ [٢] لبنان به بهانه تروريست بودن آنان به وضوح پى‌برد و از لابه‌لاى مقاصد شوم و انگيزه‌هاى تبهكارانه جنگ افروزان ماهيت اعمال وحشيانه و جنايات جنگى آنها را مشاهده نمود.

مبحث چهارم: حقوق اسيران جنگى

١. كيفيت نگهدارى اسيران

نخستين دستورى كه در قرآن به هنگام گرفتن اسير آمده است، فرمان

(فَشُدُّوا الْوَثَاقَ) ١

است كه به معنى در اختيار كامل داشتن اسير مى‌باشد.

گرچه معنى ظاهرى و لغوى اين كلام بستن اسير با ريسمان محكم است ولى اين جمله در واقع اصطلاحى است كه در بيان معنى محافظت و مراقبت كامل بكار برده مى‌شود ٢و استفاده از دو واژه «شد و وثاق» به دليل آن است كه معمولاً هر اسيرى در درجه اول سعى بر آن دارد كه خود را از دست دشمن رها سازد و با استفاده از فرصتهاى پيش آمده فرار نموده و به جبهه خودى به پيوندد و از اين‌رو اولين وظيفه دستگير كننده اسير آن است كه با استفاده از امكانات موجود، ترتيبى اتخاذ نمايد كه اسير قادر بر فرار نگردد. لكن در كنار انجام اين وظيفه بايد حفاظت و مراقبت

[١] . محمد، آيه ٤.

[٢] . رك: تفسير البحر المحيط، ج ٨ ص ٧٤.