درخشان پرتوى از اصول كافى - حسينى همدانى نجفى، محمد - الصفحة ٥٥ - معاد جسمانى و روحانى

بهمان قدر و اندازه شئون وجودى تسبيح و حمد و ثناء خالق و صانع جهان است ولى از نظر تصورات عادى اين چنين درخشندگى هستى را در موجودات نمى‌فهمند.

در اين جهت بشر عادى موجودات جهان را ثابت و مردار و بى‌خبر از خود مى‌بيند و ميداند و چنانچه اهل ايمان كامل ساكن جوار رحمت قدس كبريائى در عالم بهشت كه مقام او عالى و حيات ذاتى برترى را واجد است در ملكوت اشياء احاطه دارد از نظر قوت و احاطه روحى بر موجودات نشئه و عالم بهشت كه بيشتر ظهور علمى و حياتى دارند اهل ايمان كامل ساكن جوار رحمت در عالم قيامت و بهشت حيات و تسبيح همه موجودات را مى‌شنوند و مى‌بينند و مى‌فهمند از نظر اينكه اهل ايمان ساكن بهشت چه از لحاظ شهود روحى و احاطه‌اى و قدرت قاهره بر طبق‌ لَهُمْ ما يَشاؤُنَ‌ بهره‌مند هستند.

از اين جهت قيوم بر همه نعمتهاى بهشت هستند در حقيقت اهل ايمان ساكن بهشت مقام آنان مقام بالاتر و وساطت فيوضات به نعمتهاى بهشت و باذن آنان و خواست آنان هر نعمتى بخواهد حاضر خواهند شد از اين جهت احاطه شهودى و علمى آنان كتاب و تسبيح همه نعمتهاى بهشتى آماده خواهد بود و نعمتهاى بهشتى زياد داراى نيروى حيات تسبيحى و تنزيهى كبريائى خواهند بود.

بعبارت ديگر نعمتهاى عالم آخرت سنخ درخشانتر از نعمتهاى مادى و موجودات طبع است از اين نظر حيات آنها آشكارتر است.

بر حسب آيه‌ إِنَّ الدَّارَ الْآخِرَةَ لَهِيَ الْحَيَوانُ‌ يعنى حيات و درخشندگى وجود هر يك از نعمتهاى بهشت آشكارتر و اهل ايمان حيات هر يك را مى‌فهمند و تسبيح و شعارى را خواهند شنيد از نظر كمال وجودى نعمتهاى هستى كه از هر لحاظ از موجودات عالم طبع برتر دارند حيات آنها نيز كاملتر است و از اين نظر تسبيح آنها نسبت بساحت كبريائى واضحتر خواهد بود و نيز از طرفى اهل ايمان كامل ساكن جوار رحمت بحد كمال ظهور و احاطه شهودى و احاطه علمى و وساطت در حيات هم نعمتهاى‌