لکن همواره به طرق گوناگون و به مقتضای زمان، وظیفه الهی خود را _ که برپایی حق
و عدالت بود _ انجام می‌دادند؛ چنان که حضرت علی٧ در مقام مناجات با
خدا می‌فرماید:

خدایا تو می‌دانی كه جنگ و درگیری ما برای به دست آوردن قدرت و حكومت و دنیا و ثروت نبود، بلكه می‌خواستیم نشانه‌های حق و دین تو را به جایگاه خویش باز گردانیم، و در سرزمین‌های تو اصلاح را ظاهر كنیم، تا بندگان ستمدیده‌ات در أمن و أمان زندگی كنند، و قوانین و مقررات فراموش شده تو بار دیگر اجراء گردد.[١]

امام حسین٧ نیز علاوه بر این که، از مکه تا کربلا، بارها در خطابه‌های خود انگیزه قیام را بیان می‌نماید، در وصیت‌نامه‌ای که هنگام حركت از مدینه به سوی مكه می‌نویسد و با مهر خویش ممهور ساخته به برادرش محمد حنفیه تحویل می‌دهد، می‌فرماید:

... وَ اَنِّی لَمْ اَخْرُجْ اَشِراً وَ لا بَطِراً وَ لا مُفْسِداً وَ لا ظَالِماً، وَ إنَّمَا خَرَجْتُ لِطَلَبِ اْلإصْلاحِ فِی اُمَّةِ جَدِّی _ صَلَّی اللهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ _ اُرِیدُ اَنْ آمُرَ بِالْمَعْرُوفِ وَ اَنْهَی عَنِ الْمُنْكَرِ وَ اَسِیرَ بِسِیرَةِ جَدِّی وَ اَبِی عَلِی بْنِ اَبِی طَالِب...[٢]

ثالثاً، بنا بر نقل تاریخ امام حسن٧، پس از رسیدن به امامت، در ادامه کار پدر، سپاه
را برای جنگ با معاویه آماده می‌کند، لکن به دلیل پاره‌ای خیانت‌ها ناچار به
صلح می‌گردد.[٣]

٤-٢. نقد نظریات ارائه شده

٤-٢-١. معرفی ذبیح از نظر شیعه و اهل سنّت

در این بخش از مقاله، نخست به دلایل علمای شیعه و اهل سنّت، در تعیین هویت ذبیح ‌پرداخته می‌شود، و سپس نقد مقاله فایرستون صورت می‌گیرد.

٤-٢-١-١. ذبیح در اسلام

قرآن کریم در سوره صافات، به داستان قربانی حضرت ابراهیم٧ می‌پردازد، لکن به نام

[١].‌ همان،‌ خطبه١٣١. ‌

[٢].‌ بحار الأنوار،‌ ج٤٤،‌ ص٣٢٩ (به نقل از محمد بن ابی طالب الموسوی)؛ العوالم،‌ ج١٧،‌ ص١٧٩؛ موسوعه کلمات الإمام الحسین٧،‌ ص٢٩١. ‌

[٣].‌ تاریخ الیعقوبی،‌ ج٢،‌ ص٢١٤؛ تاریخ الرسل و الملوک،‌ ج٥،‌ ص١٥٩و١٦٢؛ إعلام الوری بأعلام الهدی،‌ ص٢٠٥؛ و.‌..‌. ‌