روایات یاد شده، از جمله روایات این گونه هستند. در این میان، بیشترین توجه و بحث در باره روایت منع تفضیل بر موسی٧ در پژوهش‌های حدیثی و تفسیری شکل گرفته است. نگارنده، در پژوهه‌ای دیگر، به بررسی روایت منع تفضیل یونس٧ نیز پرداخته است. دلالت ظاهری «لا تفضّلونی علی موسی» صریح در نهی از تفضیل و یکی از وجوه معنایی آن افضل بودن موسی٧ بر رسول خدا٦ است. هر چند این روایت وجوه معنایی دیگری نیز می‌تواند داشته باشد، لکن برخی از عالمان، تحت تأثیر این روایات و معجزات قرآنی موسی٧، تفضیل ایشان بر شماری از پیامبران را پذیرفته‌اند. شارحان این حدیث، دلالت آن بر افضیلت موسی٧ بر رسول خدا٦ را در مورد صدور روایت اجمالاً پذیرفته‌اند.[٥] در آثار غیر روایی نیز این نگره بازتاب یافته است. یکی از شارحان فصوص در این باره می‌نویسد:

موسی بن عمران _ علی نبینا و آله و علیه السلام _ به اموری، از كثیری از انبیا: متمایز بود و به مناسبت دارا بودن این فضایل بر آنها رجحان داشت.[٦]

به نظر می‌رسد که روایت«لا تفضّلونی عل موسی» ‌نقل به معنای روایت «لاتفضّلوا بین انبیاء الله» باشد، و تصریحی به اسم موسی٧ در سخن رسول خدا٦ نبوده است. یادکرد اسم، برداشت صحابی یا راوی بوده که با توجه به سیاق داستان یاد شده در سبب صدور آن، از نبی یاد شده در سخن رسول خدا « انبیاء الله»، حضرت محمد٦ و حضرت موسی٧ را استنباط کرده است. هر چند به قرینه سبب صدور این معنا درست به نظر

[١].‌ مسند احمد،ج٢، ص٤٥١؛ صحیح البخاری، ج٤، ص١٣٢؛ سنن ابی داود، ج٢، ص٤٠٦.‌ البته روایت اول متن دیگری نیز دارد: «قال رسول الله٩: ما ینبغی لنبی ان یقول انی خیر من یونس ابن متی».‌ مسند احمد، ج١، ص٢٠٥.‌

[٢].‌ مسند احمد، ج١، ص٤٢٢.‌ حاکم این روایت بنا بر شرایط مسلم و بخاری، حدیث صحیح ارزیابی کرده است (ر.ک: المستدرک علی الصحیحین، ج٢، ص٥٢٨.)‌

[٣].‌ صحیح البخاری، ج٣، ص٨٨؛المستدرک علی الصحیحین، ج٧، ص١٠١؛ سنن ابی داود، ج٢، ص٤٠٧. ‌

[٤].‌ شرح معانی الآثار، ج٤، ص٣١٦؛ ‌ عمدة القاری، ج١٢، ص٢٥٠. ‌

[٥].‌ فتح الباری، ج٦، ص٣٢٠؛ عمدة القاری، ج١٦، ص٤. ‌

[٦].‌ مشارق الدراری: شرح تائیة ابن فارض، ص١٩٩. ‌