قاعده لاضرر، ترجمه القواعد الفقهية - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٦٣ - روايات خاص از طريق شيعه

ترك تصرف در چاه، باعث شود كه مالك از بعضى از منافعى كه زايد بر اصل منفعت چاه است محروم شود؛ و موردى را كه ترك تصرف مزبور، موجب ضرر مالك چاه شود را شامل نمى‌شود؛ زيرا در اين صورت تعارض ضررين ايجاد مى‌شود (ضرر صاحب چاه، و ضرر همسايه، با يكديگر تعارض پيدا مى‌كند) كه در همين كتاب به آن خواهيم پرداخت، ان‌شاءاللَّه تعالى.

١١. مرحوم كلينى، در كتاب «الكافى» [١]، با سند خود، از محمد بن حسين، نقل كرده كه او گفت: به ابى محمد امام حسن عسگرى عليه السلام، نوشتم كه شخصى در روستايى قناتى دارد، شخص ديگرى مى‌خواهد قنات ديگرى براى روستاى خودش حفر كند، در هر دو نوع زمين نرم و سخت، چقدر فاصله بين اين دو قنات بايد باشد تا يكى به ديگرى ضرر وارد نكند؟ امام عليه السلام، مرقوم داشتند: به مقدارى كه يكى به ديگرى ضرر وارد نكند، ان‌شاءاللَّه. [٢]

[١]. الكافى، ج ٥، ص ٢٩٣، ح ٥، باب الضرار.

[٢]. وسايل الشيعه (اسلاميه)، ج ١٧، ص ٣٤٢، ح ١، باب ١٤، از ابواب احياء الموات.

وسايل الشيعه (بيروت)، ج ٢٥، ص ٤٣٠، ح ٣٢٢٨٥: «مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْحُسَيْنِ، قَالَ: كَتَبْتُ إِلَى أَبِى مُحَمَّدٍ عليه السلام، رَجُلٌ كَانَتْ لَهُ قَنَاةٌ فِى قَرْيَةٍ، فَأَرَادَ رَجُلٌ أَنْ يَحْفِرَ قَنَاةً أُخْرَى إِلَى قَرْيَةٍ لَهُ، كَمْ يَكُونُ بَيْنَهُمَا فِى الْبُعْدِ حَتَّى لَاتُضِرَّ إِحْدَاهُمَا بِالْأُخْرَى فِى الْأَرْضِ إِذَا كَانَتْ صُلْبَةً أَوْ رِخْوَةً؛ فَوَقَّعَ عليه السلام: عَلَى حَسَبِ أَنْ لَاتُضِرَّ إِحْدَاهُمَا بِالْأُخْرَى إِنْ شَاءَ اللَّهُ؛ الْحَدِيثَ».