قاعده لاضرر، ترجمه القواعد الفقهية - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٢٦ - تبيين و توجيه احتمال سوم

اين‌كه بگوييم معناى نهى به عنوان معناى كنايى از اين تركيب استفاده مى‌شود؛ ولى سخن در اين‌جا بر سر مفاد كلمه «لا» يعنى معناى مطابقى آن است.

حتى اگر قائل به حجّيت قول لغوى باشيم، اين حجّيت در مورد لغات و تركيب هايى كه بدون رجوع به اهل لغت نيز معناى آن‌ها واضح و روشن است، محل تأمل است.

علاوه بر همه اين‌ها، در مقدمات بحث گفتيم كه احتمال اين‌كه عبارت «لا ضرر» در ذيل روايت شفعه وارد شده باشد احتمال قوى‌اى است؛ و اين روايت با نهى هيچ تناسبى ندارد؛ بلكه ظاهر آن نفى است، زيرا عبارت «لا ضرر» را به صورت كبراى كليه براى حكمى كه در اوّل روايت آورده به كار برده است؛ و اگر بپذيريم كه قيد «فى الاسلام» بعد از عبارت «لا ضرر و لا ضرار» نيز وارد شده، اراده معناى نفى واضح تر خواهد بود.

تبيين و توجيه احتمال سوم‌

نهايت چيزى كه در توجيه اين احتمال مى‌توان گفت اين است كه بگوييم در نظر عرف، ضررى كه جبران شود ضرر به حساب نمى‌آيد، هر چند با دقت عقلى مى‌توان گفت ضرر حاصل شده است. پس اين‌كه شارع به طور مطلق ضرر را نفى مى‌كند با وجود