ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ١٠٣ - اعراب آيات
خودمان است، و اعمال شما هم مال خودتان است، و ميان ما و شما نزاعى نيست خداوند روز قيامت ما را با هم جمع خواهد فرمود و همگى بسوى او رهسپار هستيم.
لغات آيات:
ذرأ- عبارتست از اظهار مخلوقات و ايجاد آنان، گفته ميشود: «ملح ذرائى» يعنى نمكى بسيار سفيد كه سفيديش آشكار است، و گفته ميشود «انمى اللَّه ذراك و ذروك» يعنى: خداوند نسلت را رشد دهد، و اين معنى را ازهرى نقل كرده است.
شرع- بمعنى بين و اظهر است «شرع اللَّه الدين» يعنى خداوند دين را بيان كرد و ظاهر ساخت، و مشرعه و شريعه از همين ماده است، زيرا شريعه و مشرعه بقسمتى از نهرهاى آب گويند كه در آنجا آب معلوم و ظاهر است، بنا بر اين شرعه و شريعت نيز براه و روشى گويند كه ظاهر و مستقيم بوده و خداوند آن را بيان فرموده است.
اعراب آيات:
(أَنْ أَقِيمُوا الدِّينَ) در آيه ١٣ از نظر اعراب جايز است در محل رفع يا نصب يا جر باشد:
١- امّا رفع بتقدير مبتدايى كه هو باشد يعنى: «هو ان اقيموا الدين» ٢- امّا نصب به اين تقدير «شرع لكم ان اقيموا الدين»- كه تحويل مصدر و مفعول شرع باشد.
٣- امّا جر بنا بر آنكه بدل از هاء به در(وَصَّيْنا بِهِ) باشد.
و نيز جايز است كه(أَنْ أَقِيمُوا الدِّينَ) تفسير از(ما وَصَّى بِهِ نُوحاً) و(الَّذِي أَوْحَيْنا إِلَيْكَ) و(ما وَصَّيْنا بِهِ إِبْراهِيمَ) باشد، و بنا بر اين معنى چنين باشد كه