ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٣٤٦ - معنى آيات

(إِذْ عُرِضَ عَلَيْهِ بِالْعَشِيِّ) دلالت دارد بر اينكه فاعل توارى، شمس است.

معنى آيات:

((هذا هُدىً)) سپس خداوند ميفرمايد: اين قرآن كه برايت ميخوانيم و اين گفتار كه برايت بيان ميكنيم هدايت كننده و دليل روشنى است كه در امور دين و دنيا ميان حقّ و باطل فرق ميگذارد.

((وَ الَّذِينَ كَفَرُوا بِآياتِ رَبِّهِمْ)) آنان كه منكر آيات پروردگار خود شدند.

((لَهُمْ عَذابٌ مِنْ رِجْزٍ أَلِيمٌ)) معناى اين قسمت گذشت‌[١].

آن گاه خداوند بندگان خود را بنحوه دلالت بر توحيدش آگاه ساخته ميفرمايد:

((اللَّهُ الَّذِي سَخَّرَ لَكُمُ الْبَحْرَ لِتَجْرِيَ الْفُلْكُ فِيهِ بِأَمْرِهِ)) خداوندى كه براى شما دريا را طورى مسخّر ساخت تا بفرمان كشتيها بجريان افتد.

((وَ لِتَبْتَغُوا مِنْ فَضْلِهِ)) يعنى: تا در سفرهاى دريايى خود با سوار شدن بر كشتى در جستجوى سودهاى بازرگانى باشيد.

((وَ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ)) و تا اين نعمت را براى او سپاسگزارى كنيد.

((وَ سَخَّرَ لَكُمْ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ)) يعنى: اى بندگان خداوند آنچه را كه در آسمانها است از خورشيد و ماه و ستارگان و باران و برف و يخ و آنچه در زمين است از چهار پايان و درختان و گياهان و ميوه‌ها و جويبارها براى شما مسخّر ساخته است. و معنى تسخير اينها براى ما آنست كه خداوند، اين موجودات را همگى براى ما آفريده است تا از آنها بهره بردارى نمائيم پس اينها از آن جهت كه مورد استفاده مايند در تسخير ما هستند و بهر شكلى كه‌

[١] در فصل قبلى قرائت آيات معنى اين قسمت گذشت.