ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٣٧ - تفسير

(إِنَّ النَّفْسَ لَأَمَّارَةٌ بِالسُّوءِ) كه نفس انسانى زياد بگناه و شهوت وادار ميكند و گاهى هم انسان را بگناه ميكشاند، و الف و لام در «النفس» ممكن است براى جنس باشد يعنى همه نفوس اينگونه است و ممكن است بمعناى عهد باشد يعنى نفس من اينگونه است.

(إِلَّا ما رَحِمَ رَبِّي) مگر آن كس كه خدا باو رحم كند و بلطف خويش از گناه و معصيت نگاهش دارد، كه لفظ «ما» را بمعناى «من» بگيريم چنانچه در آيه‌(ما طابَ لَكُمْ‌)[١]» است، و ممكن است معناى آيه اين باشد كه «مگر آن مدتى كه خدا آن را- نگاه دارد» و كسى كه جملات فوق را كلام يوسف دانسته گفته است: منظور آن حضرت تقاضاى نفسانى و خواهش و ميل طبيعى است نه عزم و تصميم بر گناه يعنى من نفس خود را از آنچه مطابق فطرت و طبيعت بشرى است و در وجود هر انسانى هست مبرا نمى‌كنم و نميگويم روى طبع خود از انجام گناه خوددارى كردم بلكه بلطف خدا و هدايت و دستگيرى او بود كه دست از گناه كشيدم. و حسن گفته: نكته اينكه يوسف اين جمله را فرمود براى آن بود كه خوش نداشت خود ستايى كند.

(إِنَّ رَبِّي غَفُورٌ رَحِيمٌ) كه پروردگار من نسبت به بندگان خود آمرزنده و مهربان است.

[١]- سوره نساء آيه ٣.