ترجمه مجمع البیان فی تفسیر القرآن (مترجم- بیستونی، محمد) - الشيخ الطبرسي - الصفحة ٢٢٩ - تفسير

اينجا بهمين معنا است.

دأب: بمعناى عادت است، و «دأب فى عمله» يعنى در كار خود جديت و كوشش كرد.

غوث: منفعتى است كه پس از شدت احتياج بيايد و سختى را بر طرف كند. و «غيث» نيز بارانى است كه در وقت حاجت بيايد. و «غيث» بمعناى گياهى كه از باران ميرويد نيز آمده است.

تفسير:

در اينجا خداى سبحان وسيله نجات يوسف را بيان فرموده كه وقتى گشايش كار او نزديك شد شاه مصر خوابى ديد كه سبب هراس او گرديد و تعبير آن خواب نيز بر قوم او سخت شد و جريان را خداوند اينگونه بيان فرموده:

(وَ قالَ‌ الْمَلِكُ إِنِّي أَرى‌ سَبْعَ بَقَراتٍ سِمانٍ) يعنى پادشاه مصر كه همان وليد بن ريان بود و عزيز مصر وزير او بود گفت: من در خواب هفت گاو چاق ديدم.

(يَأْكُلُهُنَّ سَبْعٌ عِجافٌ) كه هفت گاو لاغر ديگر آنها را ميخوردند، و گاوهاى چاق چنان در شكم گاوهاى لاغر جا گرفتند كه چيزى از آنها را نديدم.

(وَ سَبْعَ سُنْبُلاتٍ خُضْرٍ) و باز در خواب هفت خوشه سبز ديدم كه دانه بسته بود.

(وَ أُخَرَ يابِساتٍ) و هفت خوشه خشك ديگر ديدم كه آنها را چيده بودند، و اين خوشه‌هاى خشك بدور خوشه‌هاى سبز پيچيده شد بطورى كه آنها را از بين برد.

(يا أَيُّهَا الْمَلَأُ) اى بزرگان. و بعضى گفته‌اند: ساحران و كاهنان را جمع كرد و خواب خود را براى آنان گفت، و آنها را مخاطب ساخته گفت: اى بزرگان.

(أَفْتُونِي فِي رُءْيايَ إِنْ كُنْتُمْ لِلرُّءْيا تَعْبُرُونَ) آنچه را من در خواب ديدم تعبير كنيد و حكم اين جريان را براى من بازگوئيد.

(قالُوا أَضْغاثُ أَحْلامٍ) كلبى گفته: يعنى آنها گفتند: اين خواب‌هاى باطل است.

و قتاده گفته: يعنى خواب‌هاى آشفته است، يعنى خواب‌هاى دروغى است كه تعبير ندارد.