حدیث حوزه - حدیث حوزه - الصفحة ٨ - واکاوی روایت حراست از جان پیامبر٩ و عرضة آن بر آیة «ابلاغ»
فراز چهارم: «والله یعصمک من الناس»
در این فراز، پیامبر گرامی اسلام ٩ از جانب خداوند تضمین داده میشود، و این میرساند که پیام مُنزل به گونهای است که پیامبر بابت تبلیغ آن از مردم در هراس بود؛ لذا خداوند با بیان صریح، حفظ پیامبرش را از مردم، ضمانت کرده است.
روشن است که مراد از خوف در اینجا نمیتواند خوف از جان باشد، زیرا چنین خوفی از ساحت مقدس پیامبر به دور است. قرآن خود سالها پیشتر دربارة پیامبر اسلام٩ چنین خبر داده است:
)ما کان علی النبی من حرج فیما فرض الله له سنة الله فی الذین خلوا من قبل و کان امر الله قدراً مقدراً * الذین یبلُغون رسالاتِ الله و یخشونه و لایخشون اُحداً الا الله و کفی بالله حسیبا(؛ هیچ منعی بر پیامبر در آنچه خدا برای او مقرّر داشته، نیست. این سنت الهی در مورد کسانی که پیش از این بودهاند نیز جاری بوده، و فرمان خدا روی حساب و تدبیر کاملی است. (پیامبران پیشین) کسانی بودند که رسالتهای الهی را تبلیغ میکردند و از او بیم داشتند و از هیچ کس جز خدا بیم نداشتند، و همین بس که خداوند حسابگر است».[٤]
بنابراین، خوف در اینجا باید به معنای خوف از تکذیب و تردید مردم باشد، به گونهای که حجیّت پیامبر نزد آنان، به ویژه نزد آنان که تازه به اسلام گرویدهاند، مخدوش گردد و باعث به هدر رفتن زحمات ٢٣ سالة پیامبر عظیم الشأن شود. با این حساب، مراد از عصمت در «یعصمک» عصمتِ شریعت و دین پیامبر است.
از این نکته استفاده میشود که پیام مُنزل به گونهای است که تبلیغ آن برای عموم (ناس) تردیدآور و شبههزاست؛ به عبارت دیگر چنان است که دشمنان میتوانند با دستمایه قرار دادن آن، حجیّت و اعتبار پیامبر را نزد مردم در چالش جدی قرار دهند.
فراز پنجم: «إن الله لا یهدی القوم الکافرین»
فراز مورد بحث در این سیاق نمیتواند با پیام مُنزل بیارتباط باشد، بلکه معنای آن این است که عدهای دربارة آن پیام (ما أنزل) زاویه گرفته و از پذیرش آن شانه خالی خواهند کرد. «کفر» در اینجا به معنای عدم پذیرش و انقیاد مربوط به آن پیام
[٣]. احزاب، آیات ٣٨ ـ ٣٩.