روزشمار جنگ ایران و عراق - مرکز اسناد و تحقیقات سپاه - الصفحة ٣١٠ - روزشمار جنگ یکشنبه ١٦ آبان ١٣٦١ ٢٠ محرم ١٤٠٣ ٧ نوامبر ١٩٨٢
١
واکنش ارتش عراق به اجرای مرحله سوم عملیات محرم، علاوه بر بمباران و گلوله باران این منطقه، در سایر مناطق عملیاتی مشهودتر بود.
امروز در مرحل-ه سوم عملیات محرم، هواپیماهای عراقی در چند نوبت، اقدام به بمباران قسمت هایی از منطقه عملیاتی کردند که عمدتاً ناموفق بود. تنها در یک مورد، بخشی از زاغه مهمات آتشبار دوم گروه٥٥ اصفهان که تحت امر تیپ٨٤ خرم آباد عمل می کرد، در یک کیلومتری جنوب غرب پادگان عین خوش، هدف قرار گرفت و مقداری مهمات و خرج توپ دچار حریق شد.[١]فعالیت پدافند هوایی مستقر در منطقه و حضور جنگنده های نیروی هوایی ارتش ایران، مانع فعالیت مناسب هواپیماهای عراقی شد و در ساعت های ١١:٠٦، ١١:٤٥ و ١٣:٣٠، سه فروند از هواپیماهای عراقی مورد اصابت قرارگرفتند و سرنگون شدند[٢]خلبان یکی از هواپیماهای سرنگون شده (سوخو ٢٢) به نام سروان "محمد راجح سلیمان"[٣] که با چتر از هواپیما به بیرون پرید، به اسارت نیروهای خودی درآمد.[٤]-[٥]
صبح امروز همچنین چند فروند هواپیمای عراقی به حریم هوایی خرم آباد تجاوز کردند که با واکنش پدافند هوایی، موفق به اجرای عملیات نشده، بمب های خود را در کوه های اطراف شهر رها کردند و متواری شدند.[٦] همچنین یک فروند از هواپیماهای دشمن در ساعت ١١:٣٥ صبح، بر فراز آسمان گیلان غرب اقدام به شکستن دیوار صوتی کرد.[٧] مناطق مسکونی شهر آبادان نیز همچنان درمعرض آتش گلوله های توپ و خمپارة نیروهای عراقی قرار داشت که درنتیجة آن، ٤ واحد مسکونی و قسمتی از یک کتابخانه تخریب شد و ٣ نفر از اهالی شهر مجروح شدند. در چند نوبت نیز حریم هوایی شهر مورد تجاوز هواپیماهای عراقی قرار گرفت که با مقابله پدافند هوایی مستقر در شهر فرصتی برای بمباران شهر نیافتند.[٨]
به گزارش خبرگزاری جمهوری اسلامی، ارتش عراق درپی شکست سنگین در عملیات محرم، با تمرکزدادن به نیروهای خود در مناطق "باباهادی"، تنگه های "هوران" و منطقه "بیشگان"، هرچند وقت یک بار، سرپل ذهاب را هدف توپخانة دوربرد و کاتیوشا قرار می دهد و این موضوع تاحد زیادی مانع عملیات بازسازی در این منطقه شده است. این خبرگزاری در ادامه به نقل از کارشناسان نظامی آورده است: با عقب راندن نیروهای دشمن از این قسمت از مرز، امکان فعالیت بیشتری برای بازسازی و درنتیجه بازگشت حدود ٨٠ هزار نفر از مهاجران جنگی فراهم خواهد آمد[٩]امروز همچنین یک یدک کش در نزدیکی "خور موسی" هدف موشک هواپیماهای عراقی قرار گرفت و منهدم شد و از ٧ تن سرنشین آن که ٣ نفر از نیروهای سپاه، ٣ نفر شخصی و یک درجه دار نیروی دریایی بودند، فقط پیکر یکی از آنان به دست آمد.[١٠]
[١] خبرگزاری جمهوری اسلامی، نشریه گزارش های ویژه، شماره ٢٣٣، تاریخ ١٧/٨/١٣٦١، ص٤، قرارگاه کربلا، خبرگزاری جمهوری اسلامی، ١٦/٨/١٣٦١.
[٢] مأخذ ٢٠، بخش اول، ص٢.
[٣] مأخذ ١٣، ص٢.
[٤] رادیو صوت الجماهیر از بغداد به نقل از بیانیه نظامی شماره ٨٩٦ ارتش عراق، سقوط هواپیما و بیرون پریدن خلبان "محمد راجح" را در اخبار امروز خود اعلام کرد.
[٥] سند شماره ١٧٥٨٩ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش نوبه ای، از قرارگاه کربلا (اطلاعات عملیات) به دفتر سیاسی، شماره١٣٤، تاریخ ٢٠/٨/١٣٦١؛ و - سند شماره ٥٨١١٤ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش وضعیت روزانه، سماجا٣ (مرکز فرماندهی)، شماره ٢٣١، تاریخ ١٧/٨/١٣٦١، ص٤؛ و - مأخذ ٢٣، صص ١ و ٢، بخش عربی رادیو صوت الجماهیر، ١٦/٨/١٣٦١.
[٦] سند شماره ٢٢٧٣٨٣ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: دفتر سیاسی سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، رویدادهای منطقه ٨ نشریه شماره ١٤، تاریخ ٢٤/٨/١٣٦١، ص١٩.
[٧] مأخذ ٢٦، ص٢.
[٨] روزنامه اطلاعات، ١٦/٨/١٣٦١، ص٢.
[٩] مأخذ ٢٣، ص٣، باختران - خبرگزاری جمهوری اسلامی، ١٦/٨/١٣٦١.
[١٠] سند شماره ٨٩١٩٥ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: گزارش امنیتی مناطق ده گانه، از مرکز فرماندهی سپاه به فرماندهی کل، آبان ١٣٦١، منطقه٩، ص٣٥؛ و - سند شماره ١٠٣٨٩٣ مرکز مطالعات و تحقیقات جنگ: بولتن گزارش روزانه، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، شماره ١٧٨، تاریخ ١٨/٨/١٣٦١، ص٢.