رساله نفس
(١)
مقدمه
١ ص
(٢)
باب اول «در بيان حد نفس»
٥ ص
(٣)
باب «دوّم» در بيان قوتهاء نفس
١١ ص
(٤)
باب «سيّم» «در سبب اختلاف افعالها قوت دريافتن از نفس»
٢٧ ص
(٥)
باب چهارم در بيان آن «قوتى» كه صورت «جزوى» دريابد كه «اين دريافتن» جز «بالت جسمانى نتواند بود»
٣٠ ص
(٦)
باب پنجم در ذكر قوتى كه صورت كلى دريابد «كه اين دريافت با آلت جسمانى نتواند بودن»
٣٤ ص
(٧)
باب ششم در بيان كيفيت استعانت نفس ببدن (و) شرح آن «قوت كه وى را حاجت باشد بدين استعانت و آن وقت كه مستغنى باشد ازين استعانت و آن وقت كه بدن ضرر كند و مانع باشد نفس را از مقصود خويش»
٤٠ ص
(٨)
باب هفتم در «درست» كردن ثبات نفس مردم بذات خويش و مستغنى شدن (او) از بدن و «هر چه» بدين «پيوندد»
٤٥ ص
(٩)
باب هشتم در تصحيح حدوث نفس با حدوث بدن
٥١ ص
(١٠)
باب نهم در ذكر برهان بر بقاء نفس و نامردن نفس بمردن بدن
٥٥ ص
(١١)
باب دهم در بيان امتناع انتقال (نفس) از «بدن ببدن ديگر»
٥٨ ص
(١٢)
«باب» يازدهم در ذكر آنكه قوتهاى نفسانى جمله «آلت نفس واحد است»
٥٩ ص
(١٣)
باب دوازدهم در بيان عقل نظرى و كيفيت بيرون «آمدن او» از قوت بفعل
٦٤ ص
(١٤)
باب سيزدهم در بيان نبوت و احوال خواب
٦٧ ص
(١٥)
باب چهاردهم در غايت رتبتى كه در حق نفس مردم ممكن باشد از شرف درين عالم
٧١ ص
(١٦)
باب پانزدهم در دلالت «حال» نفس چون از بدن مفارقت كند و شرح اصناف سعادت و شقاوت (او)
٧٧ ص
(١٧)
باب شانزدهم در «ختم» اين فصول
٨٧ ص
(١٨)
فهرست اعلام رجال
٨٩ ص
(١٩)
فهرست اسامى كتب
٩٥ ص
(٢٠)
فهرست مطالب رساله ماهيت نفس
٩٩ ص
(٢١)
فهرست اصطلاحات
١٠٠ ص
(٢٢)
فهرست مندرجات رساله نفس
١١٢ ص

رساله نفس - ابن سينا - الصفحة ٩ - باب اول «در بيان حد نفس»

خوانند (شايد كه وى را قوت نيز خوانند و شايد كه وى را صورت خوانند و) [١] شايد كه «وى را» [٢] كمال خوانند، «و اين هر نامى بسبب اضافتى است بچيز ديگر» [٣].

امّا قوت خواندن «بدان سبب شايد بود كه از وى افعال در وجود مى‌آيد» [٤]. و امّا صورت خواندن «بدان سبب شايد كه» [٥] مادّتى بفعل در وجود آيد بنفس. و امّا كمال خواندن «بدان سبب شايد كه» [٦] معنى جنس نوع مى‌شود بوجود نفس. (و) [٧] لكن اگر ما خواهيم كه حدّ نفس كنيم، «كمال اوليتر باشد» [٨] در حدّ «و رسم او» [٩] از معانى ديگر، براى آنكه نام قوت كه بر نفس افتد، از دو جهت افتد: يكى (آنكه) [١٠] از جهت فعلى كه «ازو» [١١] پديد آيد و «ديگر انفعالى كه در وى» [١٢] پديد آيد. و


[١] از اصل نسخه متن ساقط شده و در نسخ ديگر هست- ف: شايد كه او را قوت خوانند و شايد كه او را صورت خوانند و.

[٢] - ف: او را- ح ندارد.

[٣] - س آ: و هر نامى بصفت اضافتى بچيز ديگر- ح ل م د: و هر يك ازين نامها بسبب اضافه بچيزى ديگر باشد- ف: و اين هر سه نام او را بسبب اضافتست بچيز ديگر.

[٤] - ف: اما آنك قوتش خوانند بحكم آنست كه ازو فعل در وجود آيد- نسخ ديگر:

شايد بحكم آنكه از آن فعلى در وجود مى‌آيد.

[٥] - ف: و اما آنكه صورتش خوانند بحكم آنست كه بسبب او مادتى در وجود مى‌آيد- نسخ ديگر: (شايد) بحكم آنكه ازو.

[٦] - ف: و اما آنكه كمالش خوانند بحكم آنست كه- نسخ ديگر: شايد بحكم آنكه.

[٧] - نسخ ديگر افزوده.

[٨] - س آ: كمال اوّلى كه- ل م د: اولى‌تر آنكه كمال- ح ف: كمال اوليتر كه.

[٩] - ف: او- آس م د ل ح: در حد.

[١٠] - ل د م ح افزوده.

[١١] - ف: ازو آيد- ح: ازو- ل د م: از آن.

[١٢] - ف: و ديگر از جهت افعال كه درو- نسخ ديگر: و يكى (آنكه) از جهت انفعالى كه در «وى»- ح: و يكى آنكه از جهت انفعال كه درو.