استفتاءات جديد - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٠٥ - انواع ديه
انواع ديه
سؤال ١٣٥١- آيا تمام موارد ششگانه ديه قتل نفس، اصالت دارد يا بعضى از آنها اصالت دارد؟
جواب: ظاهر اين است كه تمام موارد ششگانه اصالت دارد ولى شكّى نيست كه در بسيارى از موارد اصل، همان دينار است.
سؤال ١٣٥٢- نظر حضرت عالى را در باب اعيان ششگانه ديات اوّل اين كه از جهت رعايت تعادل ارزشى آنها و دوّم اين كه انتخاب احد اعيان با فرض نزول بهاى آن به حدّ ادنى بيان فرماييد، در حال حاضر در دادگاهها معمولا نقره انتخاب مىشود و بهاى يوم الادا به نرخ بازار تعيين و پرداخت مىگردد كه تناسبى با ارزش اعيان ديگر ديه نداشته و سقوط ارزشى آن در آينده نيز محتمّل است. آيا به فرض سقوط كامل ارزش هم، انتخاب عين نقره و پرداخت ده هزار درهم نقره صحيح است؟ و سقوط قيمت تا چه پايهاى قابل قبول است.
جواب: الف) احتياط واجب اين است كه در حال حاضر كه قيمت نقره بسيار سقوط كرده است، نقره را انتخاب نكنند و اگر طلا را انتخاب كنند يك هزار مثقال شرعى، مساوى هفتصد و پنجاه مثقال معمولى كافى است و لزومى ندارد طلاى عيار ١٨ حساب كنند بلكه مىتوانند عيارهاى پايينتر كه در عرف بازار وجود دارد حساب نمايند.
ب) اگر ارزش نقره كاملا سقوط كند بدون شك در ديه كافى نيست.
سؤال ١٣٥٣- با مراجعه به خبرگان، حتّى عتيقهفروشان در خصوص درهم و دينار شرعى و قيمت و ارزش آن نتيجهاى حاصل نگرديد آيا جايز است هزار دينار و ده هزار درهم را با هزار گوسفند يا دويست گاو و يك صد شتر سنجيد و به واحد موجود مثلا گوسفند يا شتر تقويم گردد؟
جواب: مىتوان قيمت دويست دست لباس متوسط معمولى را حساب كرد