٢٨٨٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر كس دوست دارد آزاد كرده شدگانِ خدا از آتش را ببيند ، به علم آموزان بنگرد. سوگند به آن كه جانم در دست اوست ، هيچ علم آموزى نيست كه به خانه عالم آمد و شد كند ، مگر آن كه خداوند براى هر قدمش عبادت يك سال را مى نويسد و براى هر قدمش ، شهرى در بهشت براى او مى سازد و زمينى كه بر آن راه مى رود ، برايش آمرزش مى طلبد، و روز را در حالى به شب مى رساند و شب را به روز كه آمرزيده است ، و فرشتگان ، گواهى مى دهند كه اينان ، آزاد شدگان خدا از آتش اند.

٢٨٨٦.امام على عليه السلام ـ از سفارش هاى ايشان به فرزندش محمّد بن حنفيه ـ: بدان كه براى جوينده دانش ، هر موجودى كه در آسمان ها و زمين است، حتّى پرندگان آسمان و ماهيان دريا، طلبِ آمرزش مى كنند.

ب ـ عالمى كه به علم خويش ، عمل كند

٢٨٨٧.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : هر موجودى ، حتّى ماهى دريا ، براى دانشمند ، [١] آمرزش مى طلبد.

٢٨٨٨.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : دانشمندان [دينى] وارثان پيامبران اند . آسمانيان ، آنان را دوست دارند و هرگاه بميرند، ماهيان دريا تا روز قيامت ، برايشان آمرزش مى طلبند.

٢٨٨٩.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : دانشمندان اين امّت ، دو دسته اند: يكى مردى كه خداوند ، به او دانشى داده است و او ، آن را به مردم مى بخشد و براى آن ، مزدى نمى ستانَد و آن را به بهايى نمى فروشد. براى چنين عالمى ، ماهيان دريا و چارپايانِ خشكى و مرغان آسمان ، آمرزش مى طلبند، و با آقايى و بزرگوارى ، بر خداوند وارد مى شود تا آن كه با پيامبران مُرسَل ، همنشين مى گردد. و دوم ، مردى است كه خداوند ، به او دانشى داده است و او ، آن را از بندگان خدا دريغ مى كند و براى آن ، مزد مى گيرد و آن را به بها مى فروشد. بر چنين كسى در روز قيامت ، لگامى از آتش زده مى شود و آواز دهنده اى ، آواز مى دهد كه: اين ، كسى است كه خدا به او دانشى بخشيد و او ، آن را از بندگان خدا ، دريغ ورزيد و براى [آموختن ]آن، مزد ستاند و آن را به پول فروخت، و پيوسته چنين مى گويد تا آن گاه كه حسابرسى او به پايان برسد.

[١] با عنايت به روايات ديگر ، مقصود از اين روايت پس از آن ، عالِم عامل است ، نه مطلقِ عالم .