٢٩٠٢.رسولُ اللّه ِ صلى الله عليه و آله ـ مُخاطِبا أصحابهُ ـ: قَدِمْتُم خَيرَ مَقْدَمٍ ، و قَدِمْتُم مِن الجِهادِ الأصْغَرِ إلى الجهادِ الأكْبَرِ : مُجاهَدَةِ العَبدِ هَواهُ . [١]

٢٩٠٣.عنه صلى الله عليه و آله : أفْضَلُ الجِهادِ أنْ تُجاهِدَ نَفْسَكَ و هوَاكَ في ذاتِ اللّه ِ تعالى . [٢]

٢٩٠٤.عنه صلى الله عليه و آله ـ و قد سألَهُ أبو ذرٍّ عن أفْضَلِ الجِهاد ـ: أنْ يُجاهِدَ الرّجُلُ نَفْسَهُ و هَواهُ . [٣]

٢٩٠٥.عنه صلى الله عليه و آله : أفْضَلُ الجِهاد مَن جاهَدَ نَفْسَهُ الّتي بينَ جَنْبَيهِ . [٤]

٢٩٠٦.الفقه المنسوب للإمام الرضا عليه السلام : نَروي أنَّ سيّدَنا رسولَ اللّه ِ صلى الله عليه و آله رأى بعضَ أصْحابِهِ مُنْصَرِفا مِن بَعْثٍ كانَ بَعَثَهُ فيه، و قَدِ انْصَرَفَ بشَعثِهِ و غُبارِ سَفَرِهِ و سلاحُهُ علَيهِ يُريدُ مَنزِلَهُ ، فقالَ صلى الله عليه و آله : انْصَرَفَ مِن الجِهادِ الأصْغَرِ إلى الجِهادِ الأكْبَرِ . فقيلَ لَهُ : أ وَ جِهادٌ فَوقَ الجِهادِ بالسَّيفِ ؟! قالَ : نَعَمْ ، جِهادُ المَرءِ نَفْسَهُ . [٥]

٥٩٤

جهاد اكبر (بزرگتر)

٢٩٠٢.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ خطاب به اصحابش ـفرمود : خوش آمديد، و از جهاد اصغر پاى به ميدان جهاد اكبر گذاشتيد: جهاد بنده با هواى نَفْسش.

٢٩٠٣.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : برترين جهاد اين است كه به خاطر خداوند متعال با نفْس و هواهاى نفسانيت جهاد كنى.

٢٩٠٤.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله ـ در پاسخ به سؤال ابوذر از برترين جهاد ـفرمود: مبارزه انسان با نفْس و هواهاى نفسانيش .

٢٩٠٥.پيامبر خدا صلى الله عليه و آله : برترين جهاد، جهاد كسى است كه با نفْس نهفته در ميان دو پهلوى خود مبارزه كند.

٢٩٠٦.الفقه المنسوب للإمام الرضا عليه السلام : روايت مى كنيم كه سرور ما پيامبر خدا صلى الله عليه و آله يكى از اصحاب خود را ديد كه از مأموريتى جنگى كه او را فرستاده بود برگشته و با موهاى ژوليده و غبار سفر بر سر و صورت و جنگ افزار در ميان، به سوى منزل خود مى رود. حضرت صلى الله عليه و آله فرمود: از جهاد اصغر براى جهاد اكبر برگشتى! عرض كرد: آيا جهادى بالاتر از جهاد با شمشير هم هست؟! فرمود: آرى، جهاد انسان با نفْس خود.

[١] كنز العمّال : ١١٢٦٠ .[٢] كنز العمّال : ١١٢٦٥ .[٣] كنز العمّال : ١١٧٨٠ .[٤] الجعفريّات : ٧٨ .[٥] الفقه المنسوب للإمام الرضا عليه السلام : ٣٨٠ .